Yolunacak kaz bulundu: Futbol seyircisi

Belki fark etmişsinizdir.

Fut­bol ve genel olarak spor karşılaşmalarını izlemek pahalı bir uğraş haline geldi.

He­le üst düzey bir maça gitmek isti­yorsanız kesenin ağzını açmanız lazım.

Mesela Dünya Kupası’yla başlayalım. 2026 Dünya Kupası bu yıl haziran ve temmuz ayların­da ABD, Kanada ve Meksika ortak­lığında düzenlenecek.Kupaların kupası söz konusu olunca, üstelik 48 ülke takımı ka­tılınca tüm dünyadan yüz binlerce futbolseverin bu üç ülkeye akın et­mesini beklersiniz değil mi?

Ama bu o kadar kolay değil.

Çünkü bu sefer Dünya Kupası’nın biletleri biraz tuzlu.

Kupa’nın bir nevi orga­nizatörü diyebileceğimiz FIFA ge­çen aralık ayındaki kura çekimin­den sonra biletlerin önemli bir bölümünü daha çevrimiçi satışa çıkardı.

Bir de ne görelim?

Üç açı­lış maçının her birinin bilet fiyatı 1728 dolar, sıradan grup maçların­daki fiyatlar 265-500-700 dolar.

Final maçını hiç sormayın.

Ora­da fiyat 8680 dolara kadar çıkıyor.

Bunlar dört yıl önce Katar’daki turnuvanın bilet fiyatlarının bir­kaç kat üzerinde.Halbuki sekiz yıl önce aday­lık dosyasında bilet fiyatlarının makul tutulacağı duyurulmuş­tu.

Grup maçlarında bilet fiyatla­rı 155-335-445 dolar olacaktı.

Ay­rıca, farklı gelir gruplarına hitap edecek 21 dolarlık dördüncü ka­tegori biletlerden söz ediliyordu.

Ama bu dördüncü kategori biletle­ri arayın ki bulasınız.

ABD’deki de­vasa statların en üst katlarında kö­şelere sıkıştırılmış birkaç yüz gös­termelik koltuktan ibaret belli ki…50 bin dolarlık VIP bilet Bu bahsettiğimiz yüksek fiyat­ları FIFA’nın sitesine erişip ta­lep formu dolduranlar içindi.

Bir de ikinci el piyasası var ki mesela Portekiz ve Arjantin’in grup maç­larına biletler dört-beş katı fiyat satıldı sonraki birkaç gün.

Geçen hafta kontrol ettiğimde 600-700 dolar gibi bir parça daha makul ra­kamlara indiğini gördüm.

Final maçı için 30-40-50 bin dolarlık bedelle satılan VIP biletler var.Sorun sadece biletlerle bitse yi­ne iyi.

Başta ABD’dekiler olmak üzere ev sahibi şehirlerde kupa dönemi boyunca otel fiyatları da uçmuş durumda.

ABD’de ve Mek­sika’daki otel fiyatları dört katına çıktı.

Başkent Meksiko’da oda fi­yatı yüzde 2300 artan otel bile var.

Bu fiyatlar özellikle Avrupalı fut­bolseverler için fazlasıyla caydı­rıcı gözüküyor.

Kura çekiminden birkaç gün sonra Fransız kanalla­rından birinde iki taraftarın ya­kınmasına şahit oldum.

Normalde tüm kupa boyunca milli takımları­nı izleyen iki Fransız futbolsever seyahatlerini bu kez iki haftayla sınırlamak zorunda kalacakları­nı anlatıyordu.

Maç biletleri, ko­naklama, ulaşım ve yeme-içme deyince iki Avrupalı futbolsevere bunun maliyeti 15 bin doları bula­bilir.

Bunu göze alacak kaç kişi çı­kabilir ki?Liglerde durum farklı değil Dünya Kupası böyle de kulüp futbolu farklı mı?

Avrupa’da fut­bolun bir endüstriye dönüşme­siyle son 30 yılda stadyumlar ye­nilendi, daha konforlu hale geldi.

Böyle olunca bilet fiyatları da hızla arttı.

Ve artmaya da devam ediyor.

Football Benchmark’ın araştır­masına göre Avrupa’nın en zengin 20 kulübü istikrarlı şekilde bi­letlere zam yapıyor.

Araştırmaya göre zam oranı 2024’te ortalama yüzde 5,7’ydi, 2025’teyse yüzde 2,4 oldu.

Bunlar normal biletlerin fi­yatına yapılan zam oranları.

Bir de sayıları giderek artan VIP koltuk­lar ve localar var ki tam anlamıy­la dudak uçuklatıyor.

İspanya’dan bir örnek verelim: Real Madrid’in yenilenen stadındaki Süper VIP koltukların her birinin fiyatı 210 bin Euro!Tabii bu endüstriyel futbolun Avrupa’daki bir numaralı labora­tuvarına yani İngiltere Premier League’e bakmadan geçmeyelim. 1992’de PL kurulduğunda orta­lama bilet fiyatı 13.5 sterlindi.

Bu sezonsa ortalama bilet fiyatı 90 sterlin. 34 sezonda neredeyse ye­di katına çıkmış bilet fiyatları.

Sa­dık seyirciyi korumak için PL’deki kulüple stadyumun önemli bir bö­lümünü sayıda kombinelere yani sezonluk bilete ayırıyor.

Ancak, bu bölümler için de her sezon yüzde 3 ila 5’lik zamlar söz konusu.

The Athletic’in araştırmasına göre bu sezon Liverpool ve Manches­ter City’nin aralarında bulundu­ğu yedi kulüp kombine fiyatlarını dondurdu.

Arsenal gibi diğer ku­lüpler ise zamlı tarifeye geçti.

İn­giltere’de son derece aktif Futbol Taraftarları Derneği (FSA) zam yapılmaması talebini yinelese de bunu her takım dikkate almadı.Üstüne üstlük, kombine sahip­lerini bezdirecek birtakım önlem­ler söz konusu.

Belli sayıda ma­ça gelmeyenlerin yenileme hakkı ellerinden alınıyor, emekliler ve gençler için tanınmış indirimler iptal ediliyor.

Çünkü birçok kulüp tek maçlık biletleri futbol turistle­rine çok daha pahalıya satabildiği­ni fark etmiş durumda.

Bu sebeple zaman zaman kombine koltukla­rın yerleri kaydırılıyor, 1500-2000 sterline satılan VIP koltuklara yer açılıyor.

Stadyumda genişletme çalışması yapılırsa yeni kombine sayısı sınırlı tutuluyor.Türkİye’de zamlar bir başka Türkiye Süper Ligi’nde, en azından büyük takımlar için farklı bir durum söz konusu değil.

Futbolsevere Türkiye’de de yolunacak kaz gibi bakılıyor.

Bir kıyaslama yapabilmek için İstanbul’un üç büyük takımının 2023 ve 2025’teki kombine fiyatlarına baktım.

Resmi rakamlara göre bu iki yılın arasında Türkiye’de birikimli enflasyonun yaklaşık yüzde 100 olduğunu hatırlatalım.

Buna karşılık Galatasaray’da 2023’te en ucuz kombine 6000 TL’yken 2025’te 24.000 TL olmuş.

Tamı tamına yüzde 300’lük bir artış.

Beşiktaş’taysa en düşük fiyatlı kombineler iki yılda 5500 TL’den 19.000 TL’ye yükselmiş.

Yani yüzde 245 artış.

Keza Fenerbahçe’de 6500 TL’lik en ucuz kombinelerin fiyatı iki yılda 20.500 TL’ye çıkmış.

Bu da yüzde 233’lük artış anlamına geliyor.

Belli ki üç büyükler enflasyon oranını hiç dikkate almamış.