Hastanelerde tehlike sınıfı tartışması: Sağlık Bakanlığı, çalışanın yaptığı işi çok tehlikeli bulmuyor

Sağlık Bakanlığı'nın, kamuya ait yataklı hastanelerin iş sağlığı ve g üvenli ği mevzuatı kapsamında yer aldığı “ çok tehlikeli i şyeri” sınıfından ç ıkarılarak “tehlikeli işyeri” sınıfına alınması talebiyle Çal ışma ve Sosyal G üvenlik Bakanl ığı’na resmi başvuruda bulunduğu ortaya ç ıktı.

Sağlık Bakanlığı, hastanelerin; maden, inşaat, tersane ve ağır sanayi gibi sekt örlerle ayn ı tehlike sınıfında değerlendirilmesinin hakkaniyetli olmadığını savundu. ‘D Ü Ş ÜK ENERJ İLİ KAZA’ AYRINTISI Belgelerde yer alan gerek çelerde, 2024 SGK İş Kazası ve Meslek Hastalığı İstatistikleri’ne atıf yapılarak, “insan sağlığı hizmetleri” sekt öründe i ş kazası ve ölümcül kaza oranlar ının, çok tehlikeli s ınıfta yer alan diğer sekt örlere k ıyasla daha d ü ş ük oldu ğu ifade edildi.

Hastanelerde meydana gelen kazaların b üyük bölümünün dü şme, kesici-delici alet yaralanmaları ve kas-iskelet sistemi zorlanmaları gibi d ü ş ük enerjili kazalar oldu ğu vurgulandı.

Başvuruda ayrıca, sağlık hizmetlerinin uzun yıllardır enfeksiyon kontrol ü, t ıbbi atık y önetimi, radyasyon güvenli ği ve kalite standartları kapsamında sıkı protokollerle y ürütüldü ğ ü, bu nedenle 2025 itibar ıyla y ürürlü ğe giren iş sağlığı ve g üvenli ği y ükümlülüklerinin önemli bir k ısmının sağlık sekt öründe fiilen zaten uyguland ığı belirtildi.

Sağlıkta Kalite Standartları (SKS) kapsamında risk değerlendirmeleri, k ök neden analizleri ve çal ışan g üvenli ğine y önelik e ğitimlerin sistematik bi çimde yap ıldığı kaydedildi.

FARKINDALIK OLDUĞUNDAN MESLEK HASTALIĞI RİSKİ AZMIŞ Dikkat çeken bir di ğer gerek çe ise yatakl ı ve yataksız sağlık kuruluşları arasındaki tehlike sınıfı farkı oldu.

Ağız ve Diş Sağlığı Merkezlerinde yataklı olanların “ çok tehlikeli”, yataks ız olanların ise “tehlikeli” sınıfta yer aldığına işaret edilerek, sadece yatak bulunmasının tehlike sınıfını artırmasının bilimsel bir dayanağı olmadığı savunuldu.

Benzer şekilde ameliyathanesi bulunmayan bazı hastanelerin de yalnızca yataklı olmaları nedeniyle “ çok tehlikeli” say ıldığı ifade edildi.

Başvuruda, hastanelerdeki risklerin yaklaşık y üzde 70’inin biyolojik risklerden olu ştuğu, bu risklerin ise enfeksiyon kontrol komiteleri ve sağlık profesyonellerinin mesleki eğitimleriyle uzun s üredir yönetildi ği belirtildi.

Ayrıca sağlık çal ışanlarının y üksek e ğitim d üzeyine ve risk fark ındalığına sahip olduğu, bunun da iş kazası ve meslek hastalığı riskini azalttığı g örü ş ü dile getirildi. 'VER İLER TEHLİKE SINIFINI BELİRLEMEDE TEK BAŞINA YETERLİ DEĞİL' Sağlık Çal ışanları Hak ve M ücadele Derne ği'nin (SAHADER) konuya ilişkin yaptığı değerlendirmede, hastanelerin iş sağlığı ve g üvenli ği a ç ısından h âla yüksek riskli alanlar oldu ğunun altını çizildi.

Dernek, sa ğlık emek çilerinin; biyolojik, kimyasal, radyolojik ve psikososyal risklere 7 gün 24 saat maruz kald ığını ancak bu risklerin istatistiklere tam olarak yansımadığı a ç ıkladı.

İş kazası ve meslek hastalığı verilerinin tek başına tehlike sınıfını belirlemek i çin yeterli olmad ığını belirten SAHADER, “Hastanelerde risk g örünmezdir, süreklidir ve bir hata geri dönü ş ü olmayan sonuçlara yol açabilir.

Enfeksiyonlar, i ğne batmaları, radyasyon maruziyeti, şiddet ve t ükenmi şlik sendromu sağlık emek çileri için ciddi ve kal ıcı tehditler oluşturmaktadır” değerlendirmesinde bulundu. ‘İDARİ VE MALİ GEREK ÇELERLE ELE ALINDI’ Hastanelerin “çok tehlikeli” i şyeri stat üsünden ç ıkarılmasının, iş sağlığı ve g üvenli ği hizmetlerinde zayıflamaya, koruyucu önlemlerin geri plana itilmesine ve sa ğlık çal ışanlarının hak kaybına yol a çabilece ği uyarısında bulunan SAHADER, tehlike sınıfı tartışmasının idari ve mali gerek çelerle de ğil, çal ışan sağlığı ve hasta g üvenli ği temelinde ele alınması gerektiğini vurguladı.

YİNE ‘TASARRUF TEDBİRİ’ İş g üvenli ği uzmanlarına g öre hastanelerin tehlikeli s ınıfının d ü ş ürülmesiyle; A s ınıfı iş g üvenli ği uzmanı ya da hizmeti almaya gerek kalmayacak yani ‘maliyetten tasarruf sağlanacak’, personelin; tiroid, pelvik muayene gibi maruziyet kaynaklı muayeneleri yılda birden 4 yılda bire ç ıkarılacak, Risk değerlendirmeleri 3 yılda bire (şu an yılda 1) ç ıkacak.