Haber Detayı
Yabancıya bağımlılık azaldı... Devlet İç Borçlanma Senetlerinde rekor
Açıklanan son verilere göre Hazine’nin kamu açıklarının finansmanında bankacılık sektörüne ve yabancı yatırımcılara bağımlılık oranı 2025 yılında azalırken, yurt içi bankacılık dışı kesimin payındaönemli bir artış yaşandı.
Hazine’nin kamu açıklarının finansmanında bankacılık sektörüne ve yabancı yatırımcılara bağımlılık oranı 2025 yılında azalırken, yurt içi bankacılık dışı kesimin payında kayda değer artış yaşandı.
Konuyu Dünya Gazetesi'ndeki köşesine taşıyan Naki Bakır, "Hazine’nin iç borç aldığı kesimler içinde en büyük pay, başta kamu bankaları olmak üzere hala bankacılık kesimine olmakla birlikte, bireysel yatırımcılar, reel sektör firmaları, sigorta şirketleri, emeklilik fonları ve yatırım fonları gibi bankacılık dışı kesimin payında 2024’ten itibaren başlayan artış, 2025 yılı boyunca da devam etti." dedi.BANKA DIŞI KESİMİN PORTFÖYÜ 3 TRİLYONU AŞTIBanka dışı kesimin portföyünün 3 trilyonu aştığını vurgulayan bakır şöyle yazdı:"Hazine ve Maliyet Bakanlığı verilerine göre, ihraç edilmiş Devlet İç Borçlanma Senetleri (DİBS), bonolar, kira sertifikaları ve benzeri borçlanma araçlarının Resmî Gazete’de yayımlanan gösterge fiyatlarıyla ile değerlemesi yoluyla hesaplanan iç borç stoku, Aralık 2025 sonu itibarıyla 2024 sonuna göre yüzde 63,4 oranında 3 trilyon 935,4 milyar lira büyüyerek 10 trilyon 139,1 milyar liraya ulaştı.Elinde bulunduranlar bazında dağılıma göre, bunun 6 trilyon 17,8 milyarını yurt içi yerleşik bankalar, 3 trilyon 112,4 milyarını yurt içindeki bankacılık dışı kesimler, 242,3 milyarını açık piyasa işlemleri (APİ) kaynaklı olarak Merkez Bankası ve 766,6 milyarını da yurt dışı yerleşiklerin portföyü oluşturdu.
Bir yılda iç borçta bankacılık kesimine ait kısım yüzde 43,4 artarken, banka dışı kesimin portföyündeki artış ise yüzde 148’e ulaştı.
Yıllık artış APİ kaynaklı tutarda yüzde 76,4, yurt dışı yerleşiklerin portföyünde yüzde 24,4 oldu."YURT İÇİNDEKİ BANKA DIŞI KESİMLERİN PAYI YÜKSELDİİç borç stokunun elinde bulunduranlara göre dağılımında yurt içi bankacılık kesimin 2019 sonunda yüzde 58 olan payının pandemi döneminde hızla yükselerek 2023 sonunda yüzde 79’a kadar çıktığını anımsatan Bakır, "2024 sonunda yüzde 67,6’ya gerileyen bu oran, 2025’te de düşmeye devam ederek yıl sonu itibarıyla yüzde 59,4’e inerek pandemi öncesini yakınsadı.
Yurt içindeki banka dışı kesimlerin pandemi öncesi yüzde 30 dolayında bulunan, sonrasında yüzde 15’lere düşen payı ise 2024 sonunda yüzde 20,2’ye ve 2025 sonunda yüzde 30,7’ye kadar yükseldi." dedi.İç borç stokunda yurt dışı yerleşiklerin 2017’de yüzde 20’ye yaklaşan payının, izleyen dönemde düşmeye başladığını ifade eden Bakır, "...özellikle pandemi döneminde ülkelerin içe kapanması ve dış finans musluklarının kısılmasına bağlı olarak bu oran 2022 sonunda yüzde 1’in de altına düşmüştü. 2024’te yeniden yükselerek yüzde 9,9’a çıkan yabancı payı, 2025’de 2,2 puan düşerek yüzde 7,6’ya indi.
Merkez Bankası’nın payı ise küçük çaplı artışla yüzde 2,2’den yüzde 2,4’e yükseldi." ifadelerini kullandı.DEVLET İÇ BORÇLANMA SENEDİ NEDİRTürkiye Cumhuriyeti Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından ihraç edilen ve yatırımcılara TL cinsinden sabit getiri imkânı sunan farklı vadelere sahip borçlanma senetlerine DİBS adı verilir.DİBS kısa, orta ve uzun vadeli seçeneklere sahiptir.
Sabit faiz oranlarıyla veya kuponsuz, yani iskontolu olarak ihraç edilebilen bu fonlarda elde edilen faiz geliri vergiden muaftır.
Borsa İstanbul’da alınıp satılabilen borçlanma senetleri, devlet tarafından garanti altına alınmış yatırım araçları olduğu için güvenlidir.
Vade boyunca sabit gelir elde etme avantajına sahip senetlerin alım - satımı kolaydır.DİBS’lerin devlet açısından yararları şöyle:Bütçe Finansmanı: Devletin vergiler ve diğer kaynaklardan elde ettiği gelirler her zaman yeterli olmayabilir.
Bu durumda DİBS ihraç ederek ihtiyaç duyulan fonları sağlayabilir.
Bu sayede altyapı projeleri, eğitim, sağlık ve diğer önemli alanlarda yatırımlar yapabilir.
Kısaca DİBS devlet kurumlarının bütçelerini finanse etmek için kullandıkları yöntemlerden biridir.Ekonomik İstikrar: DİBS para ve finans siyasetlerinin etkin bir şekilde tatbik edilmesine katkı sağlar.
DİBS ihraçları piyasadaki para arzını kontrol etmede ve faiz oranlarını yönetmede önemli bir rol oynar.
Böylelikle ekonomik istikrar korunabilir ve enflasyon kontrol altında tutulabilir.Borçlanma Maliyetlerinin Düşürülmesi: DİBS ihraçları devlet borçlanma maliyetlerini düşürmeye yardımcı olabilir.
Yatırımcıların DİBS'e olan ilgisi arttıkça, devlet daha düşük faiz oranlarıyla borçlanabilir.
Böylelikle devlet bütçesine önemli bir katkı sağlanmış olur.Odatv.com