Haber Detayı
Zeytin ve zeytinyağı üretiminde dünyayı geçtik, tüketimde Suriye’nin gerisinde kaldık
Türkiye, zeytin ve zeytinyağı üretiminde dünyada lider konuma gelirken tüketimde son sıralarda kaldı. Yüksek fiyatlar, yurttaşın düşen alım gücü ve artan maliyetler zeytini ve zeytinyağını sofradan uzaklaştırdı.
Uluslararası Zeytin Konseyi’nin (UZK) son verilerine göre Türkiye, zeytin üretiminde 750 bin tonla ilk sıraya yükselerek Mısır ve İspanya’yı geride bıraktı.
Zeytinyağı üretiminde de İtalya’yı geride bırakarak İspanya’nın ardından dünyanın en büyük 2’nci üreticisi konumuna gelen Türkiye, tüketimde dünyanın çok gerisinde kaldı.
Verilere göre; Yunanistan’da kişi başı zeytinyağı tüketimi yaklaşık 20 litreye kadar çıkarken İspanya’da 14, İtalya’da 12, Arnavutluk 9, Portekiz’de 8, Cezayir 7, Fas, Mısır ve Suriye’de 4, Lübnan 3.8, Ürdün 3.2, Tunus’ta 3, Türkiye’de ise yaklaşık 2 litre seviyelerinde.
Zeytinyağı tüketiminde alışkanlık, sağlık bilinci ve kültür etkili olsa da Türkiye’de gelir düzeyi önemli bir faktör olarak karşımıza çıkıyor.
Enflasyon, düşük gelir gibi nedenlerle zeytinyağı Türkiye’de lüks ürün sınıfına girerken dar gelirli aileler yüksek fiyatlar nedeniyle başta ayçiçeği yağı olmak üzere diğer bitkisel yağlara yöneliyor.
ASGARİ ÜCRETLİ ALAMIYOR İspanya’da asgari ücretli bir işçi maaşının yaklaşık yüzde 0.4’ü ile 1 litre zeytinyağı alabilirken, Yunanistan’da bu oran yaklaşık yüzde 1 seviyelerinde.
Türkiye’de ise bu rakam yüzde 3’e kadar çıkabiliyor.
Üreticinin elektrikten yakıta kadar girdi maliyetlerinin artması, aracı firmaların kâr paylarını artırması, Yunanistan ve İspanya gibi ülkelerin rakamları belirlemesi zeytin ve zeytinyağı fiyatlarını yükseltirken ülke içindeki alım gücünün düşmesi verileri olumsuz etkiliyor.
UZK verilerine göre, sofralık zeytin tüketimi de Cezayir’de kişi başı 6.8 kilogram iken Suriye’de 4.6, Mısır’da 4.5, İspanya’da 3.8, Türkiye’de ise 3.3 kilogram seviyelerinde.
