Haber Detayı
Konya'da Obruklar: Kontrolsüz Yeraltı Suyu Kullanımının Bedeli
Jeoloji Mühendisleri Odası: Konya'daki obruklar örtü çökmesine bağlı; kontrolsüz yeraltı suyu kullanımı ve büyük statik seviye dalgalanmaları artışa yol açıyor.
Konya'da Obruklar: Kontrolsüz Yeraltı Suyu Kullanımının BedeliJeoloji Mühendisleri Odası Konya Şube Başkanı Şükrü Arslan, son yıllarda Konya Havzası'nda artan obrukların nedeninin büyük ölçüde yeraltı suyu ile ilişkili olduğunu belirtti.
Arslan, günümüzde gözlemlenen obrukların klasik karstik tavan çökmesi türünden değil, örtü çökmesi dediği yeni tip obruklar olduğunu vurguladı.Örtü çökmesi obruklarının özellikleriArslan, geçmişteki obrukların mağaraların tavan bloklarının çökmesiyle oluştuğunu, bu yapıların yeraltı suyundan bağımsız olduğunu söyledi.
Buna karşın, son yıllarda ortaya çıkan obrukların, örtü tabakasının altındaki boşlukların yeraltı suyunun erozyon etkisiyle büyümesi sonucu meydana geldiğini ifade etti.
Bu süreci, kalsiyum karbonatça zengin malzemelerin yeraltı suyu tarafından çözülüp taşınması, boşlukların birleşerek genişlemesi ve sonunda örtü tabakasının çökmesi şeklinde anlattı.Nedenleri: İklim, akış ve seviye dalgalanmalarıArslan, yeraltı suyundaki hareketlerin hem yağışlı hem de kurak dönemlerde statik seviyede aşağı ve yukarı yönde değişimlere yol açtığını; ayrıca yeraltı suyunun akış hızının mineralleri çözme ve taşıma kapasitesinin bu süreci hızlandırdığını belirtti.
Buna bağlı olarak, bazı bölgelerde statik seviye değişimlerinin 10, 20, hatta 30–40 metreye ulaştığı gözlemleniyor.Kuyular, ruhsat ve su çekimiObruk oluşumunun sıklaşmasının arkasında yoğun ve kontrolsüz yeraltı suyu kullanımı olduğunu söyleyen Arslan, Devlet Su İşleri verilerine göre Konya Kapalı Havzası'nda yaklaşık 35 bin ruhsatlı kuyu bulunduğunu, ancak günümüzde 100 binin üzerinde ruhsatsız kuyu olduğu ve toplamda yaklaşık 150 bin kuyunun söz konusu olduğunu ifade etti.Sonavuç: Uyarı ve dikkatArslan ayrıca, geçmişte yıllık ortalama su seviyesi düşüşlerinin kuraklık ve iklim değişikliği nedeniyle yarım metre ila 1 metre arasında olurken, günümüzde bazı alt havzalarda 8–10 metre düzeyinde düşümler gözlendiğini kaydetti.
Bu durumun, yeraltı malzemesinin çözülerek boşluklar oluşturması ve örtü tabakasının çökmesiyle sonuçlanan obruk oluşumlarını tetiklediğini vurguladı.
KONYA'DA SON YILLARDA ARTAN OBRUK OLUŞUMLARININ NEDENLERİNİ JEOLOJİ MÜHENDİSLERİ ODASI KONYA ŞUBE BAŞKANI ŞÜKRÜ ARSLAN, YERALTI SUYUNUN KONTROLSÜZ KULLANIMI SONUCU OLUŞTUĞUNU BELİRTTİ.