Haber Detayı
WHO’dan çarpıcı rapor: Her 10 kanser vakasından 4’ü önlenebilir
Dünya Sağlık Örgütü’nün yeni raporuna göre 2022’de görülen yaklaşık 18,7 milyon yeni kanser vakasının neredeyse yüzde 40'ı önlenebilir risk faktörleriyle bağlantılı. Uzmanlar, yaşam tarzı değişikliklerinin kanser riskini önemli ölçüde azaltabileceğini vurguluyor.
Birleşmiş Milletler’e bağlı World Health Organization - Dünya Sağlık Örgütü (WHO) tarafından yayımlanan yeni rapor, küresel ölçekte kanser vakalarının önemli bir bölümünün önlenebilir olduğunu ortaya koydu.2022 yılında kaydedilen 18,7 milyon yeni kanser vakasını inceleyen araştırmacılar, vakaların yaklaşık yüzde 40’ının değiştirilebilir 30 risk faktörüyle bağlantılı olduğunu belirledi.
Bu risk faktörleri arasında sigara kullanımı, HPV ve hepatit B gibi enfeksiyonlar ile alkol tüketimi öne çıktı.Rapora göre mide, akciğer ve rahim ağzı kanserleri, önlenebilir vakaların neredeyse yarısını oluşturdu.KÜRESEL FARKLILIKLAR VE SINIRLILIKLARAraştırma, dünya genelindeki kanser vakalarına ilişkin kapsamlı bir değerlendirme sunarken, bölgesel farklılıkların büyük olduğu vurgulandı.
Uzmanlar, bulguların umut verici olmakla birlikte bazı sınırlamalar içerdiğine dikkat çekti.Bu gelişme, 50 yaş altı kişilerde kolon kanserinin artık kanser kaynaklı ölümlerde ilk sıraya yükseldiğinin açıklanmasından iki haftadan kısa süre sonra geldi.Kanser; aile öyküsü, genetik mutasyonlar ve çevresel kirlilik gibi kontrol edilemeyen faktörlerden kaynaklanabildiği gibi, yaşam tarzı değişiklikleriyle azaltılabilecek riskler de barındırıyor.AKDENİZ TİPİ BESLENME ÖNERİSİAraştırmalar, yoğun şekilde ultra işlenmiş gıda tüketiminin kanser riskini artırabileceğini gösteriyor.
Bu tür beslenme alışkanlıklarının inflamasyonu artırdığı ve bağırsak mikrobiyotasını bozarak özellikle kolon ve yumurtalık kanseri riskini yükseltebileceği belirtiliyor.Genitoüriner kanserler alanında uzman onkolog Dr.
Daniel Landau, daha önce yaptığı değerlendirmede ağırlıklı olarak Akdeniz tipi beslenme modelini benimsediğini belirtmişti.
Bu model; yağsız protein, meyve, sebze, tam tahıl, kuruyemiş ve baklagillerin ön planda olduğu; kırmızı et, alkol, şeker ve ultra işlenmiş gıdaların sınırlandığı bir beslenme düzenini içeriyor.Bağırsak sağlığı da riskin azaltılmasında önemli bir faktör olarak öne çıkıyor.
Uzmanlar, lif açısından zengin gıdalar ve probiyotik içeren besinlerin bağırsak mikrobiyotasını desteklediğini belirtiyor.HER GÜN EN AZ 30 DAKİKA EGZERSİZEgzersiz uzun süredir kanser riskinin azalmasıyla ilişkilendiriliyor. 2025 yılında yayımlanan bir çalışma, kolon kanserinin tekrarını önlemede düzenli ve disiplinli egzersizin kemoterapi gibi maliyetli tedavilere kıyasla daha etkili olabileceğini ortaya koydu.NYU Langone’da görev yapan medikal onkolog Dr.
Paul Oberstein, egzersizin inflamasyonu azaltarak tümör büyümesini yavaşlatabileceğini ifade etti.
Meme kanseri teşhisi almış bir onkolog olan Dr.
Sue Hwang ise günde en az 30 dakika egzersiz yapılmasını öneriyor.Uzmanlara göre spor salonuna gitmek şart değil; tempolu yürüyüş, merdiven çıkmak, ağır alışveriş torbaları taşımak ya da çocuklarla aktif vakit geçirmek de riski azaltmaya katkı sağlayabiliyor.
Ancak planlı ve düzenli egzersiz programlarının daha etkili olduğu vurgulanıyor.ERKEN TANI İÇİN TARAMA HAYATİ ÖNEMDEUzmanlar, erken belirtilerin fark edilmesinin ve düzenli taramaların hayat kurtarıcı olduğuna dikkat çekiyor.
Örneğin, kolon kanserinde dışkıda kan görülmesi gibi belirtiler, önerilen yaştan daha erken tarama yapılmasını gerektirebilir.Aile öyküsü, Lynch sendromu gibi genetik mutasyonlar veya endometriyal kanser riskini artırabilen polikistik over sendromu (PCOS) gibi durumların bilinmesi de risk değerlendirmesinde kritik rol oynuyor.Kadın hastalıkları ve doğum uzmanı Dr.
Thais Aliabadi, bireylerin geçmiş biyopsi sonuçları veya meme yoğunluğu gibi kişisel sağlık verilerini takip etmesinin, kanser riskinin daha doğru değerlendirilmesine yardımcı olacağını belirtiyor.
