Haber Detayı
2,5 Atatürk Barajı kadar elektrikte tasarruf etti
Özelleştirme kapsamında geçen 13 yıllık süre boyunca 6 ilde hizmet veren Dicle Elektrik’te kayıp kaçak oranı yüzde 76’dan yüzde 35,45’e kadar indi. Hedef; oranları daha da aşağıya çekmek. Şu anda kayıp-kaçağı en çok artıran ise tarımın da büyük sorunu olan, vahşi sulama.
Ece CEYHUN / ANTALYAece.ceyhun@dunya.comGüneydoğu Anadolu’da yer alan 6 ilde faaliyet gösteren Dicle Elektrik, özelleştirmeden bu yana geçen 13 yılda bölgedeki kayıp-kaçak elektrik kullanımıyla mücadelesini sürdürüyor.
Eksim Holding bünyesinde faaliyet gösteren Dicle Elektrik, 6.5 milyon nüfuslu bölgede 2.5 milyon aboneye hizmet veriyor.Eksim Holding Yönetim Kurulu Başkanı Ebubekir Tivnikli ile grubun 40’ıncı yılı dolayısıyla Antalya’da düzenlenen toplantıda konuşurken, sıra Dicle Elektrik’e geldiğinde kayıp-kaçak ile mücadelede alınan mesafenin 2,5 Atatürk Barajı’na denk olduğunu söyledi.
Tivnikli, “Biz yıllık üretim bazında bakıldığında 2,5 Atatürk Barajı kadar tasarruf etmiş durumdayız” dedi.
Bugün şehir içinde kaçak kullanımın yanı sıra bu konudaki en büyük sorunun tarımsal sulamada yaşandığını anlatan Ebubekir Tivnikli, “Türkiye’nin en büyük alacaklı şirketiyiz belki. 35-40 milyar lira arası alacağımız var.
Bu parayı tahsil edebilirsek önemli kısmı zaten devletin payı.
En büyük problemimiz tarımsal sulama.
Kar yağdığında bile kaçak elektrikle kuyudaki suyu ısıtıp, tarla sulayanlar var.
Pamuk ve mısır ekimi yapan çiftçiler 800 metre derinden su çekiyor.
Bunu kaçak elektrikle yapıyor.
Tarımsal sulama yapan bir çiftçi yılda 250 bin kilovatsaat elektrik tüketiyor.
Bu da 100 hanenin tüketimine denk” diye konuştu.Mısır ekimi büyük sorun “Bazen kaçak elektriği tespit ederken gündem oluyoruz.
Ama bu dayağı hepimiz için yiyoruz.
Çünkü kaçak elektrik tüm faturalara yansıyor” diye konuşan Tivnikli, şöyle devam etti: “Tarımsal sulama için temmuz ve ağustos aylarında o kadar çok elektrik çekiyor ki şebeke çöküyor. 3 kat artıyor.
Bu yüzden Avrupa, Enterkonnekte (birbirine bağlı ortak hatlar) sisteminden çıkarmak istedi.
Şebekedeki dalgalanmadan dolayı.
Mısır tarımı en büyük sorun.
Çok fazla su istiyor ve enerji çekiyor.
Devlet mısırı bu bölgede desteklemiyor.
Ama bu mısır ekimini durdurmuyor.
Çünkü kaçak elektrikle sulama yapıyorlar.
Tarımsal sulama yapan bir çiftçinin yıllık tüketimi 250 bin kilovatsaat.
Bu da 1 milyon liralık faturaya yani 100 hanenin elektrik bedeline denk.
Çiftçi bu bedeli ödemiyor.”Tüketimde Türkiye ikincisi Tivnikli, kayıp-kaçak elektriğin faturasının aslında tüm vatandaşlardan çıktığını anlatırken bölgedeki oranların Türkiye ortalamasının da çok üstünde olduğunu belirtti.
Tarımsal sulamanın çok az olduğu illerde örneğin Siirt’te yüzde 10’un Batman’da ise yüzde 30’un altına geldiğini anlatırken bu mücadelenin başlangıç noktasına da döndü. 2014 yılında uluslararası bir denetleme firması ile bu konuda çalışma yaptıklarını önce Türkiye ardından dünya örneklerine baktırdıklarını anlatan Tivnikli şu bilgileri verdi: “Hindistan’a, Macaristan ve Brezilya’ya gittik.
Bu üç bölgenin de kayıp kaçak oranı yüksektir diye.
Kime gidilip anlatılsa ve bizdeki %80-75’li oranlar söylense ‘nasıl yani?’ diye sordular.
Yani bölgemiz dünya şampiyonu.”Türkiye’nin tüketimi en yüksek ikinci dağıtım bölgesi olduklarını belirten Ebubekir Tivnikli, “Birincisi İstanbul Avrupa yakası.
Üçüncüsü Toroslar.
Bizle benzer nüfusa sahip olan dağıtım bölgesine baktığımızda yarımız kadar tüketimi var” dedi. 2025’teki 25 milyar kilovatsaat tüketimin yaklaşık 8.5 milyar kilovatsaatinin tarım kaynaklı olduğunu vurgulayan Tivnikli, “Bunun da 5 milyar kilovatsaati kaçak enerji. 3.5 milyarını yakalıyoruz ve faturalandırıyoruz.
Ama faturaları da tahsil etmek zor” diye konuştu.Yılda 1.000 trafosu yanıyor Kaçak elektrikle mücadele kapsamında özel sayaç tasarladıklarını ve bu sayaçla uzaktan kontrol sağlayabildiklerini belirten Tivnikli, “Uydu görüntüleri, dron destekli saha taramaları, yapay zekâ ve uzaktan sayaç yönetimi sistemleriyle kaçak kullanım tespiti yapıyor” dedi.Tivnikli, “Yılda iki kez panosunu değiştirdiğimiz apartman var.
Aşırı enerji çekiminden dolayı yılda 1000 trafomuz yanıyor.
Yine kablolar da yanıyor” diye konuştu.5 yılda 70 milyar lira yatırım planıAbdullah Tivnikli ve Fahreddin Tivnikli tarafından kurulan Eksim Holding 40’ıncı yılını kutluyor.
Eksim Holding’in Yönetim Kurulu Başkanı Ebubekir Tivnikli bu bağlamda grubun son durumunu ve yatırım planlarını da anlattı. 2018’de görevi devraldıktan sonra grubun aktif büyüklüğünü 1.8 milyar dolardan 2024 sonunda 4 milyar dolara çıkartan Tivnikli, şu bilgileri verdi: “6 yılda holdingin aktif büyüklüğü 3 kat arttı.
Toplam yatırım tutarı 3,8 milyar dolar düzeyinde.
Holding’in kuruluşundan 2018 sonuna kadar yapılan toplam yatırım 1,6 milyar dolar iken; 2019-2025 döneminde yapılan toplam yatırım miktarı 2,2 milyar dolar oldu.”Dicle Elektrik özelinde bakıldığında ise özelleştirmeden 2025 yılı sonuna kadar 70 milyar TL yatırım gerçekleştirilen şirkete önümüzdeki 5 yılda 70 milyar TL daha yatırım yapılacak.Yenilenebilir gücünü katlayacak Ebubekir Tivnikli şirketlerle ilgili şu değerlendirmeyi yaptı:* Yenilenebilir enerji yatırımda amiral gemilerinden biri olacak. 1184 megavatlık yenilenebilir kapasitesini 2 bin 841 megavata çıkaracağız.* Eksim Ventures, toplam 29 girişime destek veriyor.
Fon büyüklüğü 24 milyon dolar.
Modüler nükleer enerjiden siber güvenliğe uzanan geniş bir alanda yatırımlar yapıyor.* Dicle’de veya Eksim Enerji’de halka arz düşünebiliriz ama bu seviyeler cazip değil.* Yeni sektörler araştırıyoruz.
Savunma sanayine baktık.
Satın alma gibi fırsatlara, savunma ve fintek gibi farklı sektörlere de bakıyoruz.l Yurtdışında bir katılım bankası kurulması projesi ile ilgileniyoruz.
