Haber Detayı
Milyonluk cihazlar, Kıyamet Buzulu'na yenildi
Dünyanın en tehlikeli buz kütlesi Thwaites’te inceleme yapan uluslararası ekip, operasyon sırasında beklenmedik bir dirençle karşılaştı. Buzun altındaki erimeyi takip etmek için 1000 metre derine indirilen ölçüm cihazları sıkışınca, milyarlık araştırma projesi buzun karanlığında terk edildi.
Antarktika’nın en zorlu bölgelerinden birinde, bilim dünyasının "Kıyamet Buzulu" olarak adlandırdığı Thwaites Buzulu üzerinde yürütülen hassas bir operasyon beklenmedik bir kazayla sonuçlandı.
İngiliz Antarktik Araştırması (BAS) ve Kore Kutup Araştırma Enstitüsü (KOPRI) uzmanlarından oluşan ekip, buzun altındaki gizemli erimeyi incelemek için yerleştirmeye çalıştıkları ileri teknoloji cihazlarını buzun derinliklerine kaptırdı.Yaklaşık 1000 metre derinliğe sarkıtılan ölçüm aletleri, iniş sırasında sıkışarak buzun içinde hapsoldu ve devasa bir araştırma projesi henüz başlamadan yarım kaldı.
Thwaites Buzulu, küresel deniz seviyesini tek başına 65 santimetre kadar yükseltme potansiyeline sahip olduğu için Dünya’nın en kritik buz kütlelerinden biri olarak kabul ediliyor.
Bilim insanları, buzun altından akan ve erimeyi hızlandıran sıcak suların karakterini anlamak amacıyla buzda sıcak suyla devasa delikler açtı.
Ancak bu operasyonda her şeyin kusursuz ilerlemesi için gereken süre oldukça kısıtlıydı.
Ekip, geçici ölçümlerle okyanus sularının buzulun altında türbülanslı ve erimeyi tetikleyecek kadar sıcak olduğunu tespit etmeyi başardı.
Asıl hedef ise, bir ila iki yıl boyunca veri gönderecek kalıcı bir izleme sistemini yerleştirmekti.Zamana karşı yarış ve doğanın direnciKalıcı sistemi yerleştirme süreci, yaklaşık 750 metre derinlikte kabusa dönüştü.
Cihazlar, muhtemelen suyun hızla yeniden donması veya buzulun hızlı hareketi nedeniyle sondaj deliğine sıkıştı.
Teknik ekip cihazları kurtarmak için her yolu denese de, Yeni Zelanda’ya dönecek geminin kalkış saati ve bölgede ağırlaşan hava şartları tüm umutları tüketti. 7 Şubat itibarıyla geri dönmek zorunda kalan ekip, pahalı ekipmanlarını buzun karanlık derinliklerinde bırakarak bölgeden ayrıldı.Bu başarısızlık, ekibin Thwaites üzerindeki ikinci büyük girişimiydi. 2022 yılındaki bir önceki denemede, deniz buzu koşulları nedeniyle bölgeye ulaşmayı bile başaramamışlardı.
Ancak bilim insanları yaşananları bir yenilgi olarak değil, zorlu bir öğrenme süreci olarak görüyor.
Her ne kadar ana sistem kaybedilmiş olsa da, sıkışma anına kadar toplanan ilk veriler okyanusun ısınma hızı hakkında daha önce elde edilmemiş bilgiler sundu.
Baş araştırmacı Profesör Won Sang Lee, bu aksiliğin son olmadığını belirterek, elde ettikleri sınırlı verinin bile o bölgenin neden incelenmesi gerektiğini kanıtladığını ve daha güçlü bir hazırlıkla geri döneceklerini vurguluyor.
