Haber Detayı
Çığır açan gelişme: Tek aşı hastalıklardan koruyabilir
Tek bir aşı tüm grip ve soğuk algınlıklarına karşı koruyabilir mi? ABD’li araştırmacılar bu alanda umut veren çalışmayı duyurdu.
ABD’deki Stanford Üniversitesi'nden araştırmacılar, tek bir burun spreyi aşısının öksürük, soğuk algınlığı ve grip dahil çok sayıda solunum yolu enfeksiyonuna karşı koruma sağlayabileceğini açıkladı.Hayvanlar üzerinde test edilen “evrensel aşı”nın insanlarda denenmesi için ise klinik çalışmalara ihtiyaç var.Araştırma, 200 yılı aşkın süredir uygulanan klasik aşı yaklaşımından “radikal bir kopuş” olarak tanımlanıyor.Mevcut aşılar genellikle bağışıklık sistemini belirli bir virüse karşı eğitiyor.
Örneğin kızamık aşısı yalnızca kızamığa, suçiçeği aşısı yalnızca suçiçeğine karşı koruma sağlıyor.
Bu yöntem, 18. yüzyılda Edward Jenner’ın öncülük ettiği klasik aşı prensibine dayanıyor.Science dergisinde yayımlanan yeni çalışmada ise bağışıklık sistemi belirli bir virüse karşı eğitilmiyor.
Bunun yerine, akciğerlerde bulunan ve “makrofaj” adı verilen beyaz kan hücreleri sürekli bir “hazır alarm” durumuna geçiriliyor.
Aşı burun spreyi şeklinde uygulanıyor ve bağışıklık hücrelerini, hangi patojen gelirse gelsin hızla yanıt verecek şekilde tetikte tutuyor.VİRÜS VE BAKTERİLERE KARŞI GENİŞ ÇAPLI KORUMAAraştırma ekibi, bu yüksek hazırlık durumunun virüslerin akciğerlerden vücuda geçişini 100 ila 1000 kat azalttığını bildirdi.
Vücudu aşmayı başaran patojenlere karşı ise bağışıklık sisteminin çok daha hızlı tepki verdiği gözlemlendi.Aşının ayrıca iki farklı bakteri türüne karşı da koruma sağladığı ifade edildi.Çalışmanın başındaki Prof.
Bali Pulendran, geliştirilen aşının yalnızca grip, Covid ya da soğuk algınlığı virüslerine değil, test edilen pek çok virüs ve bakteriye karşı geniş kapsamlı koruma sunduğunu söyledi.Araştırmada dikkat çeken bir diğer bulgu ise bağışıklık sisteminin bu şekilde yönlendirilmesinin, ev tozu akarı gibi alerjenlere verilen tepkiyi azaltabilmesi oldu.
Bu durum, alerjik astım gibi hastalıklarda potansiyel fayda sağlayabileceğine işaret ediyor.Çalışmaya dahil olmayan Oxford Üniversitesi aşı bilimcisi Prof.
Daniela Ferreira, sonuçların doğrulanması halinde bu yaklaşımın solunum yolu enfeksiyonlarına karşı korunmada “büyük bir adım” olabileceğini belirtti.Uzmanlar, araştırmanın umut verici olmakla birlikte erken aşamada olduğunu vurguluyor.
İnsanlarda aynı etkinin görülüp görülmeyeceği, bağışıklık sisteminin ne kadar süre “alarmda” kalacağı ve olası yan etkiler henüz bilinmiyor.