Haber Detayı
Lübnan banka borçları için altın rezervlerini satıyor: 45 milyar dolarlık dev operasyon!
Lübnan’da altın rezervlerinin satılması veya kiralanması tartışması, ekonomik krizden çıkış planlarıyla gündemde. Halk, bu adımın bedelini ödeyecekleri endişesiyle fikirler konusunda bölünmüş durumda.
Lübnanlı bankacılar ve siyasetçiler, altın fiyatlarındaki yükselişle birlikte değeri artan merkez bankası rezervlerinin bir bölümünün satılması veya kiralanmasını, ülkeyi derin ekonomik krizden çıkarmanın yolu olarak tartışıyor.
Ancak halk, bu fikrin bedelini kendilerinin ödeyeceğini düşündüğü için öneri büyük tartışma yaratıyor.
İngiliz Financial Times gazetesinin haberine göre, Lübnan 2019’dan bu yana ülkeyi sarsan ekonomik çöküşe kalıcı bir çözüm üzerinde uzlaşmakta zorlanıyor.
Biriken altın rezervlerinin kullanılması ise birçok vatandaş tarafından “ çoğunluğun pahasına azınlığı kurtarma ” girişimi olarak değerlendiriliyor.
Beyrut’ta mutfak tüpü satan Ahmed Zaydan , “ Ülke mali olarak batmadı, yöneticilerimiz tarafından soyuldu ” diyerek, “ Altını satmayın, bize çaldığınız parayı geri getirin ” ifadelerini kullandı. 2019 KRİZİNİN ARDINDAN BANKALAR VE BORÇLAR Bankaların mevduat sahiplerinin paralarına erişimi kısıtlaması, devletin borçlarını ödeyememesi ve yerel para biriminin değer kaybı, ülkede ciddi döviz sıkıntısına yol açtı.
Bu durum, Dünya Bankası’nın “ Ponzi düzeni ” olarak tanımladığı yılların ardından geldi.
Bankalar ve dolaylı olarak mevduat sahipleri, merkez bankasına yatırılan dolar karşılığında yüksek faiz geliri elde ederken, merkez bankası da Lübnan lirasının sabit kurunu korumaya çalıştı.
Yıllardır bankalar, mevduat sahiplerine olan yaklaşık 70 milyar dolar lık borcun büyük kısmını ödemeye direniyor.
Devlet ise bu yükü üstlenebilecek mali güce sahip olmadığını savunuyor.
ALTIN REZERVLERİNDE FIRSAT Analistlere göre Lübnan, şimdiye kadar zor kararları erteleyebilmesini sağlayan “ beklenmedik kazanç ” fırsatıyla karşı karşıya.
Merkez bankasının elinde 280 ton dan fazla altın bulunuyor ve bu rezerv, Batı Asya’da Suudi Arabistan’dan sonra ikinci sırada yer alıyor. 1940’lı ve 1950’li yıllarda altın rezervleri, Lübnan lirasının değerini desteklemek için artırılmıştı.
Küresel altın fiyatlarının son bir yılda yüzde 70 artmasıyla birlikte, Lübnan’ın altın rezervlerinin değeri krizin başlangıcından bu yana üç katına çıktı ve 2026 başı itibarıyla yaklaşık 45 milyar dolar a ulaştı.
YASAL ENGELLER VE IMF SÜRECİ Lübnan yasaları, altının satılmasını veya kiralanmasını yasaklıyor; bu nedenle parlamentonun özel bir yasa çıkarması gerekiyor.
Siyasetçiler ve bankacılar, mevduat sahiplerine geri ödemelerin kimin sorumluluğunda olacağını belirleyecek tartışmalı bir yasa tasarısı üzerinde görüşmeler yürütüyor.
Söz konusu düzenleme, IMF ile yapılacak olası bir anlaşmanın temel şartları arasında yer alıyor.
Ancak Lübnan, 2019’dan bu yana IMF’nin talep ettiği reformları uygulamakta başarısız oldu. “ Finansal açık yasası ” olarak bilinen taslak, altının kullanımını dışlasa da bazı analistler, altının çözümün bir parçası olabileceğini savunuyor.
HALKIN TEPKİSİ VE SİYASİ DİYALOG Uzman Mike Azar , taslak yasada öngörülen ödeme takviminin merkez bankasını yeniden temerrüde sürükleyebileceğini belirterek, “ Eğer plan altını kullanmaksa, bunu açıkça söyleyin ” dedi.
Altın satışını savunanlar az sayıda ve tartışmalar büyük ölçüde kapalı kapılar ardında yürütülüyor.
Eleştirmenler, altının satılmasının bankaları ve büyük mevduat sahiplerini kurtarırken bedelinin geniş halk kesimlerine ödetileceğini vurguluyor.
Basil Fuleihan Enstitüsü Başkanı Lamia Moubayad , “ Altını mevduat sahiplerine ödeme yapmak için satarsanız, bu beş çocuğu olan bir ailenin tüm servetini sadece bir çocuğu kurtarmak için satmasına benzer ” ifadelerini kullandı.
Sanayi Bakanı Joe Issa el-Khoury , altının satılmasını kamuoyu önünde dile getiren nadir siyasetçilerden biri oldu.
El-Khoury, altının likide edilerek yatırım yapılabilir seviyede tahvillere dönüştürülmesini ve yüksek mevduat sahiplerine verilmesini önerdi.
Bağımsız milletvekili Mark Daou ise altın satışını savunanların temel amacının bankaların yükümlülüklerini azaltmak olduğunu belirtti: Altının satışı yalnızca bankalara yarar.
Bankaların tüm stratejisi, servetin devletten veya merkez bankasından bankalara aktarılmasıdır.
Batı Asya Politikaları üzerine çalışan Ali Noureddeen de kısa vadede altın satılırsa bankaların bundan fayda sağlayacağını vurguladı.
Daou’ya göre tartışmalar şimdilik teorik düzeyde: Hiçbir milletvekili Lübnan halkının karşısına çıkıp ‘Büyük mevduat sahiplerinin sorununu çözmek için sizin varlıklarınızı satıyorum’ demek istemiyor.
