Haber Detayı
Nükleer müzakereler başlarken ABD dosyaya ek dayatmalar getirmenin peşinde... Yeni askeri strateji: 'Önden sen git'
Cenevre’deki üçüncü tura saatler kala Washington balistik ve kıtalararası füzeleri anlaşmanın şartı haline getirmeye gayret ediyor. İran zenginleştirmeyi düşürmeye açık olduğu sinyali verirken uranyum stokunu bırakmıyor. Kulislerde ise İsrail’in 'ilk hamleyi yapacağı' askeri senaryo konuşuluyor.
İran ile ABD arasındaki nükleer müzakerelerin üçüncü turu bugün Cenevre'de yapılacak.
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio salı akşamı yaptığı açıklamada olumsuz bir tablo çizdi.
Rubio, İran’ın balistik füze programını görüşmeyi reddettiğini belirterek bunun “büyük bir sorun” olduğunu söyledi.
Dışişleri Bakanı sözlerini şöyle sürdürdü: “Önünde sonunda balistik füze programını da konuşmak zorunda kalacağız.
Ancak nükleer programda ilerleme sağlayamazsak balistik füzelerde ilerleme sağlamak da zor olur.
Yarınki görüşmeyi sadece konuşmak için bir fırsat olarak görüyorum.” KITALARARASI FÜZE VE NÜKLEER İDDİALAR Rubio ayrıca İran’ın kıtalararası balistik füze geliştirme faaliyetleri yürüttüğünü öne sürdü.
ABD Başkanı Donald Trump, bir gün önce Tahran'ın Avrupa'daki Amerikan varlıklarını hedef alabileceğini, yakında ABD anakarasını dahi vurabileceğini iddia etmişti.
Rubio iddialarına İran’ın nükleer silah üretmeye çalıştığını da ekledi.
Tahran'ın daima reddettiği bu iddiaya Başkan Yardımcısı J.D.
Vance de katıldı.
Daha önce bazı medya kuruluşları J.D.
Vance’in İran’a karşı savaşa karşı olduğunu yazmıştı.
Ancak Vance’in çarşamba günkü açıklamaları, askeri seçeneğe daha yakın durduğu şeklinde yorumlandı.
Çarşamba akşamı Amerikan tarafındaki açıklama trafiğine Trump'ın Özel Temsilcisi ve müzakerecisi Steve Witkoff da katılarak Başkan'ın “süresiz bir nükleer anlaşma istediğini” belirtti.
ERAKÇİ CENEVRE'DE İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi ise dolaylı nükleer müzakereler öncesinde Cenevre’de arabuluculuk rolünü sürdüren Umman Dışişleri Bakanı ile bir araya geldi.
Erakçi İran heyetine liderlik edecek.
Bir yanda askeri baskı diğer yanda diplomasi derken müzakerelerin başlamasına saatler kala Tahran ve Washington'a ait olduğu iddia edilen öneriler İsrail ve Amerikan basınında yer buldu.
İSRAİL BASININA GÖRE MASADAKİ TEKLİF İsrail kamu yayıncısı KAN, İran’ın uranyum zenginleştirme seviyesini yüzde 60’tan yüzde 3,67’ye düşürmeyi kabul ettiğini öne sürdü.
Habere göre teklif kapsamında İran, tüm zenginleştirme faaliyetlerini yedi yıl süreyle geçici olarak “askıya almayı” da önerdi.
Ancak söz konusu plana göre İran’ın mevcut yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum stoku ülke dışına gönderilmeyecek ve İran sınırları içinde tutulacak.
İran’ın elinde bulunduğu belirtilen yaklaşık 440 kilogram yüzde 60 saflıkta yüksek zenginleştirilmiş uranyumun, düşük verimli yaklaşık 10 ila 20 nükleer savaş başlığı üretmeye yetecek miktarda olduğu ifade ediliyor.
Bu stok, olası bir nükleer anlaşmanın en kritik unsuru olarak görülüyor.
Mevcut nükleer materyalin ülkeden çıkarılmaması halinde, İran’ın nükleer silah üretimine geçiş süresinin görece kısa kalacağı değerlendiriliyor. 'ABD'NİN BEKLENTİLERİNE YAKLAŞMIYOR' Ancak aynı KAN bir süre sonra geçtiği yeni bir haberde, İran’ın sunduğu teklifin, Washington yönetiminin asgari taleplerini karşılıyor gibi görünmediğini bildirdi.
Bugünkü görüşmede Tahran'ın kendi çözüm önerisinin görüşülmesi bekleniyor.
İsrail Hayom gazetesi ise ABD yönetiminin, İran’dan gelen son öneriyi aldığını ve teklifin önceki müzakere turuna kıyasla “neredeyse hiçbir değişiklik içermediği” yorumunda bulundu.
AXIOS: YÜZDE 20 ZENGİNLEŞTİRME DEĞERLENDİRİLİYOR ABD merkezli Axios ise Washington'ın, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) denetimi şartıyla İran’ın Tahran Araştırma Reaktörü’nde uranyumu yüzde 20 saflığa kadar zenginleştirmesine izin verecek bir öneriyi değerlendirdiğini yazdı.
İran medyasında ise teklifin içeriğine dair ayrıntılı bilgiler yer almazken “sıfır zenginleştirme” seçeneğinin kabul edilemez olduğu ve mevcut yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum stokunun İran dışına çıkarılamayacağı vurgulandı. 'ÖNDEN SEN GİT' Trump'ın müzakerelerde el yükseltmek için sınırlı bir saldırıyı onaylayabileceği son günlerde en çok konuşulan olasılık.
Politico sitesi ise çarşamba akşamı ortaya yeni bir iddia attı: “Trump’ın danışmanları, İran’a ilk saldırıyı İsrail’in yapmasından yana.” Haberde İran’ı misillemeye sevk edecek bir İsrail saldırısının mantıklı görüldüğü ve bunun muhtemel bir askeri harekat için ABD kamuoyunda destek oluşturmaya yardımcı olacağı ifade edildi.
