Haber Detayı
Geleneksel buzdolaplarını unutun! Yepyeni bir soğutma yöntemi geliştirildi
Bilim insanları, çevreye zararlı mevcut soğutucu gazların yerine kullanılabilecek iyonokalorik soğutma sistemini geliştirdi. Sistemin geleneksel buzdolaplarının yerini alabileceği üzerinde duruluyor.
Geleneksel buzdolaplarının çevreye verdiği zararı ortadan kaldırmayı hedefleyen yepyeni bir soğutma yöntemi geliştirildi.
Lawrence Berkeley Ulusal Laboratuvarı ve Kaliforniya Üniversitesi araştırmacıları tarafından geliştirilen ve "iyonokalorik soğutma" adı verilen yöntem, sıcaklıkları düşürmek için tamamen farklı bir mekanizma kullanıyor.
Science Alert'in haberine göre, klasik soğutma sistemleri, ısıyı buharlaşarak gaza dönüşen bir sıvı aracılığıyla ortamdan uzaklaştırıyor.
Ardından oluşan gaz, kapalı bir borudan geçirilerek yeniden sıvıya yoğuşturuluyor.
Fakat bu süreçte kullanılan bazı soğutucu akışkanların çevreye ciddi zararlar verdiği biliniyor.
İYONOKALORİK SOĞUTMA YÖNTEMİ NASIL ÇALIŞIR?
Katı buzun eriyerek sıvı suya dönüşmesi sırasında çevresindeki ısıyı emmesi prensibine dayanan sistem, ortama elektrik yüklü parçacıklar yani iyonlar ekleyerek çalışıyor.
Kışın yollardaki buzlanmayı önlemek amacıyla tuz dökülmesi, bahsettiğimiz mekanizmanın en yaygın örneği olarak karşımıza çıkıyor.
Kaliforniya'daki Lawrence Berkeley Ulusal Laboratuvarı'nda görev yapan makine mühendisi Drew Lilley, soğutucu gazlar konusunun hâlâ çözülememiş bir problem olduğunu vurgulayarak şu ifadeleri kullandı: "Şimdiye kadar kimse hem eşyaları soğutan hem verimli çalışan hem de çevreye zarar vermeyen bir yöntem geliştirmeyi başaramadı.
İyonokalorik döngünün, doğru uygulandığı takdirde tüm hedeflere ulaşma potansiyeli taşıdığını düşünüyoruz." Araştırma ekibi, etilen karbonatı eritmek için iyot ile sodyumdan oluşan bir tuz kullanarak çeşitli deneyler gerçekleştirdi.
Lityum iyon pillerde de kullanılan organik çözücü karbondioksit kullanılarak üretiliyor.
Sistemin karbondioksit kullanması küresel ısınma potansiyelini sıfıra hatta eksi değerlere düşürme ihtimali taşıyor.
Gerçekleştirilen deneyde bir volttan daha az şarj uygulanarak 25 santigrat derecelik sıcaklık değişimi ölçüldü.
Ekipten makine mühendisi Ravi Prasher ise çalışmalarının temelinde üç önemli denge unsuru yattığını belirterek şunları söyledi: "Soğutucu akışkanın küresel ısınma potansiyelini, enerji verimliliğini ve ekipmanın maliyetini dengelemeye çalışıyoruz.
İlk denememizde elde ettiğimiz veriler, üç açıdan da son derece umut verici görünüyor." Günümüzde yaygın şekilde tercih edilen buhar sıkıştırmalı sistemler, hidroflorokarbonlar (HFC'ler) gibi yüksek küresel ısınma potansiyeline sahip gazlara dayanıyor.
Çalışmanın detayları Science dergisinde yayımlandı.
