Haber Detayı
Petrolden sonra gözler gübre ve gıda fiyatlarında
Hürmüz Boğazı’nın kapanmasının ardından gübre ve gıda fiyatlarına ilişkin endişeler artarken, sektör temsilcileri Türkiye’nin stok ve Rusya gibi alternatif tedarik kaynaklarıyla süreci yönetebileceğini ifade etti. Ticaret Bakanlığı da üre ithalatında gümrük vergisini sıfırladı.
ABD ve İsrail’in saldırıların ardından İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapatması, petrol ve doğal gaz piyasasını alt üst etti.
Hürmüz’ün kapanmasının, enerji piyasasına ek olarak gıda fiyatlarını da yükseltmesi bekleniyor.
Dünya gübre ticaretinin üçte biri Hürmüz Boğazı’ndan geçiyor.
Ek olarak, azotlu gübrede üretim maliyetinin yüzde 70’ini doğal gaz oluşturuyor.
Üretim maliyetinin artmasının ve tedarik aksamalarının, gübreyi ithal eden Türkiye’yi etkileyebileceği değerlendiriliyor. ‘SPEKÜLASYONLARA FIRSAT VERİLMEMELİ’ Konuyu Aydınlık’a değerlendiren sektör temsilcileri ise Türkiye’nin alternatif tedarik noktaları ve eldeki stoklarla fiyat şokları yaşanmadan ihtiyacı karşılayabileceğini belirtti.
Temkinli olunması gerektiğini vurgulayan Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Meyve Sebze Mamulleri Sektör Kurulu Başkanı Melisa Tokgöz Mutlu, şu ifadeleri kullandı: “Önce bir izlemek, gübre stoklarını değerlendirmek gerekiyor.
Tüm dünyada piyasalar, bu tür spekülasyonlara çok açık.
Spekülasyonları fırsat olarak görenler olabiliyor.
Henüz gelişmelerin nereye varacağını izlemeden bu spekülasyonların karşılık bulmasına fırsat vermemeliyiz.” Devlete de iş düştüğünü belirten Melisa Tokgöz Mutlu, spekülasyonları fırsat bilerek fiyat artışına gidenlerin önlenmesi gerektiğini belirtti.
İstanbul Ticaret Borsası (İSTİB) Ali Kopuz ise Türkiye’nin Rusya’dan ithalat ile arz açığının giderilebileceğini dile getirdi.
Kopuz, “Hürmüz Boğazı’nın kapatılması gerçekten ekonomiyi zora sokacak ve fiyatların yükselmesine neden olacak.
Ancak Rusya ve Ukrayna’da da gübre üretimi mevcut.
Rusya’da gübre üretim düzeyi oldukça iyi.
Bu nedenle Türkiye, gübre tedarikini Rusya’dan yapıp, Hürmüz Boğazı’nın kapatılması nedeniyle ortaya çıkan açığını kapatabilir.” dedi.
BAKANLIK HAREKETE GEÇTİ Ticaret Bakanlığı da dün gübre tedarik zincirinde yaşanan sıkıntılar ve artan maliyetler nedeniyle harekete geçti ve gübre ham maddesinde gümrük vergisini sıfırladı.
Resmî Gazete’de yayımlanan İthalat Rejimi Kararında Değişiklik Yapılmasına İlişkin Karar ile üre ithalatında gümrük vergisi sıfırlandı.
İran dünyanın en önemli üre üreticileri arasında yer alıyor.
Savaşın başlamasından bu yana üre fiyatlarında ton başına 135 doların üzerinde artış yaşandığına yönelik haberler kamuoyuna yansımıştı.
Temel gıda ürünlerinde ve tarımsal ham maddelerde arz güvenliğinin sağlanması, piyasaların doğru yönlendirilerek spekülatif fiyat artışlarının önlenmesi ve üretici ile tüketici refahının gözetilmesinin amaçlandığı bildirildi.
Açıklamada, şunları kaydedildi: “Bölgemizdeki gelişmeler ve tedarik süreçlerine yansımaları dikkate alınarak tarım sektöründe üreticilerimizin maliyetlerinin artmasını önlemek ve bu suretle gıda ürünlerinde herhangi bir fiyat artışının önüne geçmek amacıyla gübre sektöründe arz güvenliğini teminen üre cinsi eşya için gümrük vergileri sıfırlanmıştır.
Bakanlığımız, Tarım ve Orman Bakanlığı ile koordineli ve istişare içinde gıda ürünlerinde arz güvenliği ve fiyat istikrarının sağlanmasını teminen iç ve dış piyasaları yakından takip etmeye, üretici ve tüketiciyi birlikte koruyacak şekilde gerekli tüm tedbirleri almaya devam edecektir.”
