Vergi mükelleflerinin dikkatine: Her bağış indirim değildir

Mart ayı itibarıyla verginin “beyan” safhasına girmiş durumdayız. 2025 yılı gelir vergisi beyannameleri Mart ayında, kurumlar vergisi beyannameleri ise Nisan ayında veriliyor.

Bu süreçte bağış ve yardımların ancak beyanname üzerinde usulüne uygun şekilde indirim konusu yapılması halinde vergisel avantaj sağlayacağı; aksi durumda yapılan bağışın mali sonuç doğurmayacağı gözden kaçırılmamalıdır.BAĞIŞ VERGİ MATRAHINDAN İNDİRİLİRÖncelikle belirtelim; bağış ve yardımlar, vergiden değil, vergi matrahında indirilir.

Yani bağış tutarı kadar vergi “silinmez”.

Bazı bağışların tamamı; bazılarının ise beyan edilen gelirin/kurum kazancının belirli bir oranı matrahtan indirim yapılır.

Böylece vergi sistemi, bağışları teşvik eden ve maliyetini paylaşan bir araç haline getirilmiştir.VERGİ MATRAHINDAN İNDİRİLEBİLEN BAĞIŞLARIN KAPSAMIVergi mevzuatında matrahtan indirilebilen bağış ve yardımlar, esas itibarıyla kamu kurum ve kuruluşlarına yöneltilen bağışlar üzerine kurgulanmıştır.

Sistem, esasen kamu finansmanına doğrudan katkıyı teşvik eden bir mantıkla tasarlanmıştır.

Bununla birlikte mevzuat, kamu tüzel kişiliği dışındaki bazı yapı ve faaliyetleri de kapsama almıştır.

Buna göre;-Kamu yararına çalışan derneklere yapılan bağışlar,-Kültür ve turizm amaçlı bağışlar kapsamında yine kamu yararına çalışan derneklere yapılan bağışlar,-Cumhurbaşkanınca vergi muafiyeti tanınan vakıflara yapılan bağışlar,-Bilimsel araştırma faaliyetinde bulunan kurum ve kuruluşlara yapılan bağışlar,-Kültür ve Turizm Bakanlığınca desteklenen veya desteklenmesi uygun görülen faaliyetlere yönelik bağış ve harcamalar vergi matrahından indirilebilmektedir.DAĞINIK BAĞIŞ MEVZUATI Vergi avantajı sağlayan bağış hükümleri sadece vergi kanunlarında yer almamış; 20’yi aşkın farklı kanun içine yerleştirilmiştir.

Kapadokya Alanı’ndan Uludağ Alanı’na, Dışişleri Vakfı’ndan Vakıf üniversitelerine kadar sayısız alanda yapılan bağışların matrahtan indirimi mümkün kılınmıştır.İthalat için kullanılan bağışlara da vergi avantajı var: 488 sayılı Damga Vergisi Kanununa ekli (2) sayılı tablosunda, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca ithal olunacak her türlü alet, edevat ve malzemenin ithalinde düzenlenen kâğıtlar ile bağış ve yardım makbuzlarının damga vergisinden istisna edildiği açıkça yazılıdır.SINIRLI İNDİRİM Mİ, TAM İNDİRİM Mİ?Mevzuatta, bazı bağışların tamamının; bazılarının ise beyan edilen gelirin/kurum kazancının %5’i (gelir vergisinde kalkınmada öncelikli yöreler için %10) ile sınırlı kısmının indirilebildiği yazılıdır.Dolayısıyla ilk adım olarak, bağışın “%5’lik genel rejim” mi, yoksa “tamamı indirilebilir” özel rejime mi tabi olduğunun tespiti gerekiyor.Gelir vergisi mükellefleri tarafından; genel ve özel bütçeli kamu idareleri, il özel idareleri, belediyeler, köyler, kamu yararına çalışan dernekler, Cumhurbaşkanınca vergi muafiyeti tanınan vakıflara, yapılan bağış ve yardımlar %5 rejimine tabidir..

Kurumlar vergisi mükellefleri ise bunlara ilave olarak, bilimsel araştırma ve geliştirme faaliyetinde bulunan kurum ve kuruluşlara yaptıkları bağış ve yardımlarının %5’ini vergi matrahından indirebilirler.Kamuya yararlı dernekler ile Cumhurbaşkanı tarafından vergi muafiyeti tanınan vakıflar dışında kalan dernek ve vakıflara yapılan bağış ve yardımlar indirilemez.Eğitim ve sağlık tesisleri ile dini tesislere ilişkin, Gıda bankacılığı kapsamında, Kültür ve turizm amaçlı, Cumhurbaşkanınca başlatılan yardım kampanyalarına, Türkiye Kızılay Derneği ve Türkiye Yeşilay Cemiyetine, özel kanunlarına dayanılarak yapılan bağış ve yardımların tamamı indirim konusu yapılabilir.SAVUNMA VE GÜVENLİK ALANLARINA YÖNELİK BAĞIŞLARBağış mevzuatı yalnızca sosyal, kültürel veya eğitim amaçlı alanlarla sınırlı değildir.

Devletin güvenliği ve savunma kapasitesini güçlendirmeye yönelik bazı bağışlar için de özel vergi düzenlemeleri bulunmaktadır.

Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfına yapılan bağış ve yardımların tamamı, bağışçılar tarafından gelir ve kurumlar vergisi matrahından indirilebilmektedir.

Benzer şekilde bazı özel kanunlarda; savunma, kamu güvenliği, afet yönetimi ve stratejik kamu faaliyetlerini destekleyen kurumlara yapılan bağışların da vergi matrahından indirilebilmesine imkân tanınmıştır.İNDİRİM İÇİN ARANACAK ŞARTLAR Bağış ve yardımların indirim konusu yapılabilmesi için mevzuatta belirtilen kurum/kuruluşlara yapılması, makbuz karşılığı olması, karşılıksız olması, sadece ilgili dönemde indirilmesi ve beyannamede ayrıca gösterilmesi gerekir.Ayrıca indirim, beyan edilen gelir/kurum kazancı ile sınırlıdır; indirilemeyen kısım izleyen yıllara devredilemez.Kurumlar tarafından yapılan bağış ve yardımlar, kurum kazancının tespitinde kanunen kabul edilmeyen gider (KKEG) olarak dikkate alınması ve kurum kazancının yeterli olması halinde, beyanname üzerinde ayrıca gösterilmek şartıyla kurumlar vergisi matrahından indirilmesi gerekmektedir.BAĞIŞ İNDİRİMİ VAR, TASDİK YOKYakın zamanda yayımlanan Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu 49 Sıra No.lu Genel Tebliği (30 Aralık 2025 tarihli Resmî Gazete) mükelleflerin bazı indirim ve istisnalardan yararlanabilmesini belirli parasal sınırlar dahilinde yeminli mali müşavir tasdik raporuna bağlamıştır.

Buna karşılık, vergi matrahından indirilebilen bağış ve yardımlar söz konusu tasdik zorunluluğunun dışında bırakılmıştır.

Bu tercih, bağış yapan kişi ve kurumlara ilave bir yük getirilmemesi yönünde bilinçli bir düzenleme olarak değerlendirilebilir.Yusuf İleriOdatv.com