Petrolde tarihi müdahale planı masada

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), ABD–İsrail’in İran’la yürüttüğü savaş nedeniyle hızla yükselen ham petrol fiyatlarını düşürmek amacıyla, tarihinin en büyük petrol rezervi salımını gerçekleştirmeyi önerdi.Wall Street Journal'ın konuya yakın yetkililerin edindiği bilgilere göre, bu adım petrol piyasasındaki baskıyı hafifletmeyi hedefliyor.IEA’nın rekor düzeyde rezerv salımı önereceği haber sonrası petrol fiyatları da dalgalandı.Küresel ham petrol göstergesi yaklaşık yüzde 1 düşüşle varil başına 87 dolar civarında işlem görürken piyasa oyuncularına göre, IEA’nın rekor düzeyde stratejik rezerv salımı önerebileceğine ilişkin haberlerin güç kazanması halinde gün içinde petrol fiyatlarında ilave düşüş görülebilir.BUGÜN KARAR BEKLENİYORÜlkelerin teklif hakkında Çarşamba günü karar vermesi bekleniyor.

Hiçbir ülkenin itiraz etmemesi halinde plan yürürlüğe girecek.

Ancak tek bir ülkenin bile karşı çıkması durumunda uygulama gecikebilir.IEA’nın bu önerisi, Hürmüz Boğazı’nın neredeyse tamamen kapanmasıyla oluşan büyük arz kesintisine karşı bir önlem niteliği taşıyor.

Basra Körfezi’ni küresel piyasalara bağlayan bu dar su yolundan her gün dünya petrol arzının yaklaşık beşte biri geçiyor.

İran’ın petrol tankerlerine yönelik saldırı tehdidi ise sevkiyatları neredeyse durma noktasına getirmişti.ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a yönelik saldırılara başlamasından bu yana petrol fiyatları yüzde 40’a kadar yükseldi.

Fiyatlar kısa süreliğine 100 doların üzerine çıktı, ardından yatırımcıların ABD Başkanı Donald Trump’ın savaşın süresine ilişkin açıklamalarını yakından takip etmesiyle bu hafta bir miktar geriledi.

Dün petrol fiyatı 84 doların altına inse de, özellikle dizel gibi yakıt türlerinde fiyat artışları hız kesmedi.Ekonomistler, petrol fiyatlarındaki kalıcı yükselişin enflasyonu tetikleyebileceği, borsalarda düzeltmeye yol açabileceği ve sürücüler için yakıt maliyetlerini ciddi biçimde artırabileceği konusunda uyarıyor.2022'Yİ GEÇEBİLİR2022 başında Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinin ardından IEA üyeleri kısa aralıklarla iki kez rezerv salımı yaptı.

İlk etapta bu adım petrol fiyatlarının yüzde 20 yükselmesine yol açtı; çünkü piyasalar bu hamleyi krizin beklenenden daha ciddi olduğunun işareti olarak yorumladı.

Ancak analistlere göre zaman içinde bu salımlar fiyatların düşmesine katkı sağladı.Yetkililer, planlanan salımın, Rusya’nın Ukrayna’ya 2022’de başlattığı geniş çaplı işgalin ardından IEA üyesi ülkelerin piyasaya sürdüğü toplam 182 milyon varillik petrol miktarını aşacağını belirtti.

Öneri, Salı günü IEA’nın 32 üye ülkesinden enerji yetkililerinin katıldığı acil toplantıda gündeme getirildi.