Haber Detayı
Tüberküloz hala en ölümcül hastalıklardan biri
Dünyada her yıl milyonlarca insanı etkileyen tüberküloz, 2024’te de ağır bilançosuyla küresel sağlık gündemindeki yerini korudu. 10 milyondan fazla kişinin yakalandığı hastalık nedeniyle 1 milyondan fazla insan yaşamını yitirirken, uzmanlar erken teşhis ve tedaviye erişimin hayati önem taşıdığına dikkat çekiyor.
Verem mikrobunu keşfeden Alman bilim insanı Robert Koch'un anısına 24 Mart'ta anılan Dünya Tüberküloz Günü ise hastalıkla mücadelede farkındalığın artırılmasını amaçlıyor.
KOCH'UN KEŞFİ TÜBERKÜLOZLA MÜCADELEDE DÖNÜM NOKTASI OLDU Alman bilim insanı Robert Koch'un 24 Mart 1882'de tüberküloz basiline ilişkin yaptığı keşif, modern tıpta önemli bir dönüm noktası oldu.
Bu buluş sayesinde hastalığın tanısı netleşirken, etkili tedavi yöntemlerinin geliştirilmesinin de önü açıldı.
TÜBERKÜLOZ NASIL BULAŞIYOR?
Halk arasında 'verem' olarak bilinen tüberküloz, Mycobacterium tuberculosis adlı bakterinin solunum yoluyla vücuda girmesiyle ortaya çıkıyor.
Çoğunlukla akciğerleri etkileyen hastalık, tedavi edilmediğinde diğer organlara da yayılabiliyor ve ciddi iltihaplanmalara neden oluyor.
KÜRESEL TABLO ENDİŞE VERİYOR Dünya Sağlık Örgütü tarafından yayımlanan 2025 Küresel Tüberküloz Raporu'na göre, hastalık her yıl yaklaşık 10 milyon kişiye bulaşıyor.
Önlenebilir ve tedavi edilebilir olmasına rağmen, her yıl 1 milyondan fazla insan tüberküloz nedeniyle yaşamını yitiriyor. 2030 HEDEFİ İÇİN ACİL ÇAĞRI Dünyanın en ölümcül hastalıkları arasında yer alan tüberkülozun 2030 yılına kadar ortadan kaldırılması hedefleniyor.
Bu kapsamda Birleşmiş Milletler ve DSÖ, ülkeleri daha hızlı ve etkili önlemler almaya çağırıyor.
TEDAVİYLE BAŞARI MÜMKÜN Uzmanlara göre hastalık, doğru yöntemlerle tedavi edildiğinde büyük ölçüde kontrol altına alınabiliyor.
DSÖ standartlarına uygun tedavi gören hastaların yaklaşık yüzde 90'ı sağlığına kavuşuyor.
Ancak tedaviye erişimin sınırlı olduğu bölgelerde ölüm riski artıyor. 2024 VERİLERİ: VAKA VE ÖLÜM SAYISI DÜŞTÜ 2024 yılında dünya genelinde 10,7 milyon kişi tüberküloza yakalandı, 1,23 milyon kişi ise hayatını kaybetti.
Bir önceki yıl 10,8 milyon olan vaka sayısı 100 bin azaldı.
Ölüm sayısında da düşüş gözlendi; 2023'te 1,27 milyon olan can kaybı, 2024'te 1,23 milyona geriledi.
EN ÇOK ETKİLENEN ÜLKELER Vakaların önemli bir bölümü belirli ülkelerde yoğunlaşıyor.
Tüberküloz hastalarının yüzde 25'i Hindistan'da görülürken, Endonezya, Filipinler, Çin, Pakistan, Nijerya, Kongo Demokratik Cumhuriyeti ve Bangladeş de en yüksek vaka oranlarına sahip ülkeler arasında yer alıyor.
KİMLER DAHA FAZLA ETKİLENİYOR?
Verilere göre hastalığa yakalananların yüzde 54'ünü yetişkin erkekler, yüzde 35'ini yetişkin kadınlar, yüzde 11'ini ise çocuklar oluşturuyor.
KOVİD-19 SONRASI EĞİLİM DEĞİŞTİ Kovid-19 salgını döneminde artış gösteren tüberküloz vakalarında son yıllarda sınırlı da olsa düşüş yaşanıyor.
Uzmanlar, bu gerilemenin korunabilmesi için erken teşhis, düzenli tedavi ve toplumsal farkındalığın artırılması gerektiğini vurguluyor. (Takvim Foto Arşiv, AA)
