İGA CEO’su Selahattin Bilgen: Ortadoğu krizi sırasında güvenli liman olduk

Hüseyin ASLIYÜCE İstanbul Havalimanı’nı yılda yaklaşık 600 bin uçuşun gerçekleştirildiği, 85 milyon yolcunun geçtiği, bin 100 ticari işletmenin faaliyet gösterdiği ve 102 bin kişinin çalıştığı dev bir ekosistem olarak tanımlayan Bilgen, günlük yaklaşık 500 bin kişinin giriş-çıkış yaptığı böyle büyük bir yapının kaosla yönetilemeyeceğini söyledi. “İstanbul Havalimanı bir terminal değil, yaşayan bir şehir” Bilgen, önceliklerinin her zaman sistem kurmak olduğunu vurgulayarak şu ifadeleri kullandı: "Bu kadar büyük bir yapıyı ancak veriye, bilgiye ve doğru planlamaya dayalı sistemlerle yönetebilirsiniz.

Kararlarımızı her zaman veri odaklı şekilde alıyoruz." “İstanbul Havalimanı bağlantı gücünde dünyada birinci” İstanbul’un Afrika, Avrupa ve Asya’nın merkezinde bulunduğunu hatırlatan Bilgen, havacılıkta büyük aktarma merkezlerinin kritik rol oynadığını belirtti.

İstanbul Havalimanı’nın bugün dünyada bağlantı gücü en yüksek havalimanı konumunda olduğunu söyleyen Bilgen, bunun yalnızca destinasyon sayısıyla ölçülmediğini vurguladı: "Havalimanından uçulan noktaların kendi bağlantı gücü de çarpan etkisi yaratıyor." İstanbul Havalimanı’ndan bugün 140’tan fazla ülkede 340’ın üzerinde noktaya düzenli uçuş gerçekleştirildiğini belirten Bilgen, hava bağlantısındaki yüzde 10’luk artışın bir ülkenin gayri safi milli hasılasına yaklaşık yüzde 5 katkı sağladığını söyledi.

İstanbul Havalimanı’nın açılmasıyla İstanbul’un hava bağlantı gücünün yaklaşık yüzde 60 arttığını aktaran Bilgen, bunun Türkiye ekonomisi açısından çok büyük bir değer oluşturduğunu ifade etti. “Bu yıl yolcuda Avrupa’nın 1 numarası olabiliriz” Uçuş sayısında son 5 yıldır Avrupa lideri olduklarını belirten Bilgen, mevcut trendin devam etmesi halinde 2025 yılı sonunda yolcu sayısında da Avrupa’nın en yoğun havalimanı olabileceklerini söyledi.

Kargo operasyonlarına da değinen Bilgen, İstanbul Havalimanı’nın geçtiğimiz yıl Frankfurt’u geride bırakarak Avrupa’nın en yoğun hava kargo merkezi haline geldiğini açıkladı. “DHMİ’ye yaklaşık 1 milyar 70 milyon Euro ödeme yaptık” İGA İstanbul Havalimanı’nın ekonomik katkısına ilişkin de değerlendirmelerde bulunan Bilgen, yalnızca 2025 yılı özelinde DHMİ’ye kira ve garanti üstü ödeme kapsamında yaklaşık 1 milyar 70 milyon Euro ödeme yaptıklarını söyledi.

Bilgen, Türkiye’de en yüksek kurumlar vergisi ödeyen şirketlerin yaklaşık iki katı seviyesinde ödeme yaptıklarını belirterek, esas önemli noktanın yaratılan ekonomik değer olduğunu vurguladı.

İstanbul Havalimanı’nın doğrudan ve dolaylı olarak 300 binden fazla kişiye istihdam etkisi oluşturduğunu söyleyen Bilgen, Türkiye gayri safi milli hasılasının yaklaşık yüzde 2,5’ine denk gelen ekonomik katkı sağladıklarını ifade etti. “Ortadoğu krizi sırasında güvenli liman olduk” Ortadoğu’da yaşanan son krizlerin İstanbul Havalimanı üzerindeki etkilerine ilişkin konuşan Bilgen, havalimanının planlanma aşamasında bile bu tür senaryoların dikkate alındığını söyledi.

Karadeniz kıyısında kendilerine ait gemi limanı bulunduğunu belirten Bilgen, 160 bin gross tonluk gemilerin burada ikmal yapabildiğini ifade etti.

Suriye, İran ve Irak hava sahalarının kapandığı dönemde havada kalan çok sayıda uçağın İstanbul’a yöneldiğini söyleyen Bilgen, birçok yabancı havayolunun uçaklarını uzun süre İstanbul’da konuşlandırdığını aktardı. “Doğu-batı aksındaki en kritik hava sahası bu coğrafyada kaldı.” “Üçlü bağımsız pist operasyonu prestij değil, verimlilik meselesi” İstanbul Havalimanı’nın aynı anda üç bağımsız iniş ve kalkış operasyonu gerçekleştirebilen altyapıya sahip olduğunu söyleyen Bilgen, bunun yalnızca prestij değil aynı zamanda ciddi bir operasyonel verimlilik avantajı sağladığını ifade etti.

Mevcut durumda saatlik kapasitenin 120 hareket olduğunu belirten Bilgen, üçlü paralel operasyonların tam verimle kullanılması halinde bu rakamın 148’e çıkabileceğini söyledi.

Üçlü operasyon sistemi sayesinde yıllık yaklaşık 50 bin ton karbon emisyonu tasarrufu sağlandığını belirten Bilgen, ortalama taksi sürelerinin de yaklaşık 1 dakika azaltıldığını ifade etti. “Yılda 600 bine yakın uçuş yapılan bir havalimanında bunun etkisi olağanüstü seviyede.” “Dördüncü pist bu yıl devreye giriyor” Bilgen, 2025’in ikinci yarısında dördüncü ana pistin devreye alınacağını açıkladı.

Doğu-batı uzantılı yeni pistin yılın üçüncü çeyreğinde tamamlanacağını söyleyen Bilgen, ikinci faz yatırımlar kapsamında terminal kapasitesinin de 90 milyondan 120 milyon yolcuya çıkarılacağını söyledi. “THY’nin büyümesi olmasa bu hikâye eksik kalırdı” İGA operasyonlarının yüzde 75-80’inin Türk Hava Yolları kaynaklı olduğunu söyleyen Bilgen, dünyanın diğer büyük havacılık merkezlerinde bu kadar yüksek oranda tek havayolu bağımlılığı görülmediğini ifade etti.

Ancak Türk Hava Yolları’nın agresif filo büyümesinin İstanbul Havalimanı’nın gelişiminde kritik rol oynadığını belirten Bilgen, şu ifadeleri kullandı: “THY’nin büyümesi olmasaydı, İstanbul Havalimanı için yapılan yatırımlar eksik kalan bir hikâyeye dönüşebilirdi.” “İstanbul Havalimanı’na 180’den fazla havayolu operasyon yapıyor” Bugün itibarıyla İstanbul Havalimanı’na 116 farklı havayolunun tarifeli sefer düzenlediğini söyleyen Bilgen, charter ve kargo operasyonlarıyla birlikte bu sayının 180’in üzerine çıktığını belirtti.

Bu rakamla Hong Kong’un ardından dünyada ikinci sırada olduklarını söyleyen Bilgen, İstanbul’a gelen yeni havayollarının aynı zamanda Türk Hava Yolları’nın küresel ağını da beslediğini ifade etti. “Çin ve Kuzey Amerika’da büyük potansiyel var” Çin operasyonlarına özel önem verdiklerini belirten Bilgen, Avrupa’ya giden Çinli turistlerin büyük bölümünün hâlâ İstanbul dışındaki merkezler üzerinden aktarma yaptığını söyledi.

İki ülke arasındaki uçuş haklarının uzun yıllar boyunca sınırlı kaldığını belirten Bilgen, İstanbul Havalimanı’nın açılmasıyla birlikte Çinli taşıyıcıların İstanbul operasyonlarının hızlandığını ifade etti.

Geçtiğimiz yıl Türkiye ile Çin arasındaki haftalık frekansın 49’a yükseldiğini söyleyen Bilgen, benzer potansiyelin Kuzey Amerika pazarında da bulunduğunu aktardı. “İstanbul artık dünyanın havacılık merkezi” Bilgen, İstanbul’un artık tartışmasız şekilde dünyanın havacılık merkezi olduğunu söyledi. “Nereye giderseniz gidin, İstanbul üzerinden uçmak ekonomik olarak daha avantajlı hale geldi.” İstanbul Havalimanı’nın operasyonel verimlilik, maliyet ve yolcu deneyimi açısından rakiplerinin önünde olduğunu söyleyen Bilgen, havalimanı kaynaklı gecikmelerin negatif seviyede olduğunu belirtti.

Yani İstanbul’a gelen gecikmeli uçakların bile burada kaybettikleri zamanı telafi edebildiğini ifade etti. “İGA’nın geliştirmesi gereken alanlar var” İGA’nın eksik gördüğü alanlara ilişkin soruya da yanıt veren Bilgen, Kuzey Amerika, Hindistan ve Çin gibi pazarlarda daha güçlü varlık göstermeleri gerektiğini söyledi.

Uzun taksi sürelerinin de eleştiri konusu olduğunu kabul eden Bilgen, bu konuda iyileştirme çalışmalarının sürdüğünü açıkladı.

Muğla depremi sonrası korkutan uyarı: Prof.

Dr.

Osman Bektaş gerilme sürüyor diyerek konum verdiGündem