Haber Detayı

Venezüella meselesi anlattıkları gibi değil
Yazarlar cumhuriyet.com.tr
05/01/2026 04:00 (1 gün önce)

Venezüella meselesi anlattıkları gibi değil

Gerçek, ona ulaşmak istemeyen için inanılmaz görünür.

Ger çek, ona ula şmak istemeyen i çin inan ılmaz g örünür.

Yugoslavya’y ı barış diyerek bombaladılar.

Irak’ı demokrasi diyerek.

Suriye’yi özgürlük diyerek lime lime ettiler.

Gazze’yi terörizm diyerek.

Venezüella’da ne olmas ını bekliyordunuz?

Şeker paketinin i çindeki zehir k ısa s ürede aç ığa ç ıktı.

Uyuşturucu, ter ör diye ba şladıkları operasyonun asıl niyetini, çok de ğil birka ç saat sonra Trump aç ıkladı: Venez üella’y ı biz y önetece ğiz, Venez üella petrolünü biz sataca ğız!

Uzun lafın kısası, egemen bir devletin bombalanıp devlet başkanının ka ç ırılmasını, Venez üella’n ın eksik demokrasisine bağlayıp “Oh olsun” diye nara atanların g özlerini emperyalizm sevgisi kör etmediyse bizi fena halde kand ırıyorlar!

PETRODOLAR DÜZENİ VE BOMBA Uluslararas ı politikada o kelimeyi çok kullan ıyoruz: Petrodolar .

Anlamı a ç ık, petrol ve doların birleşiminden oluşuyor.

Ge çmi şi; İkinci D ünya Sava şı sonrasında, ABD ile Suudi Arabistan arasındaki “Petrol ver g üvenlik al” politikas ına kadar g ötürülebilir.

Ancak ta şların yerine oturması Kissinger mimarlığında oldu. 1973’te Arap-İsrail savaşının Araplarda yarattığı korku fırsatını g ören Kissinger, dünyan ın en b üyük ihracatç ısı Suudi Arabistan Kralı Faysal Bin Abd ülaziz ’e, tüm petrol anla şmalarının dolarla yapılmasını sağlayan bir anlaşmayı kabul ettirdi.

Petrol ihra ç eden OPEC üyesi ülkelerin takip etti ği bu yol sayesinde ABD parası, kandan değerli siyah sıvıya bağlandı.

Petrol ç ıktık ça ABD paras ı b üyüdü.

Dünyan ın en bor çlu ülkesi ABD, paras ını d ünyada de ğişim değeri haline getirmesi sayesinde; kendi b ütçesini, ordusunu, sosyal harcamalar ını finanse etti.

Petrodolar d üzeni hangi s ınamayla karşılaştıysa oraya demokrasi diye, özgürlük diye, terörizm diye bomba ya ğdı.

D ünyan ın en b üyük dördüncü rezervine sahip Irak lideri petrodolar sisteminden alternatif para ile ç ıkmaya çal ıştı.

Ülkesine bomba ya ğdı.

Kendisi asıldı.

D ünyan ın 9. rezervine sahip Libya’nın lideri petrodolara alternatif aradı.

Üzerine bomba ya ğdı.

Tecav üze u ğrayıp lin ç edilerek öldürüldü.

CHAVEZ’DEN MADURO’YA VENEZÜELLA Ve şimdi Venez üella...

Dünya petrol rezervinin en büyü ğ ü, 303 milyar varil ile yakla şık y üzde 20’si Venezüella’da.

Venezüella, 25 y ıldır petrodolar sistemini tehdit etmenin bedelini ödüyor. 1943 ve 1975 yasalar ıyla millileştirilen Venez üella petrolü, 1990’l ı yılların neoliberal programlarıyla piyasaya a ç ıldı.

ABD şirketlerinin petrol h âkimiyetine yarayan bu dönü ş üme, Hugo Chavez liderli ğindeki Bolivarcı devrim darbe vurdu. 2001 yılında organik hidrokarbonlar yasasını ç ıkardı.

Bu yasayla t üm petrol ve do ğalgaz rezervleri kamulaştırıldı.

Yerli ve yabancı özel şirketlere sadece petrol işleme ve satma izni verildi.

Ülke ihracat ının y üzde 80’i olan petrolün devlet kontrolüne geçmesi, ExxonMobil ve Chevron gibi ABD d ış politikasını belirleyen şirketleri kızdırdı.

Chavez’e karşı ABD destekli darbe girişimlerinin de grevlerin de özü petrolü ele geçirme sava şıydı.

Petrol gelirlerini sosyalizasyona ayıran Chavez’in halk kitlelerinden destek bulması sayesinde darbeler geri çevrildi.

Venezüella, 2010’larda iki büyük kay ıp yaşadı.

Önce devrimin lideri Chavez öldü.

Ard ından sosyal programı finanse eden petrol değer kaybetti.

ABD’nin ağır yaptırımları, ambargolar, ülke sanayisine sabotajlar, bal ık ç ı gemilerini bombalamaktan donanma kuşatmasına askeri tehditler, suikast girişimleri, ABD destekli komşular tarafından yaratılan suni savaşlar, ülkeye d ış m üdahaleyi ça ğıran Nobel ödülü verilen muhalefet...

Bütün bunlar Bolivarc ı devrim pedalını çevirmekte zorlanan Venezüella’y ı boğdu. ‘PETROLÜN VARSA BENİM’ MESAJI Bu kadar değil...

Petrodolar sistemi Venez üella d ışında da sınanıyordu.

Çin’in ABD’ye alternatif bir güç olarak ortaya ç ıkması, yeşil teknolojinin petrole bağımlılığı azaltma yolculuğu, Çin’in kritik nadir toprak elementleri üretiminin yüzde 60’ ını, işleme kapasitesinin y üzde 85’ini kar şılaması, ardından BRICS gibi ittifak sistemleri başta olmak üzere ticarete Yuan’ ı sokması hem petrol ün hem dolar ın tahtını salladı.

Venez üella, kendi s ıkışmışlığına buradan çare üretmeye çal ıştı.

BRICS’e katılmak i çin ba şvurdu.

Petrol ihracatı stratejisini Çin üzerine kurdu.

Dolar d ışında her t ürlü para birimiyle ticaret yapt ı.

Petrodolar sistemini tehdit edecek şekilde k üresel ödeme yöntemleri kulland ı.

İşte Trump, Venez üella’y ı vurup Maduro’yu ka ç ırarak b ütün dünyaya “Bu yolu kapatt ım” mesajını veriyor. “ Ülkenizde petrol varsa Amerikan sisteminden ç ıkamazsınız” diyen Trump, ülkelerin kendi mal ı olan petrollerini kamulaştırmasını, üzerinde tasarrufta bulunmas ını ABD’ye karşı hırsızlık olarak g örüyor. “Venezüella’y ı biz y önetece ğiz, petrol ünü biz sataca ğız” c üretini de ABD’nin petrodolar hegemonyas ını silahla s ürdürme stratejisinden al ıyor.

Karayipler’de bekleyen ABD donanması, Maduro’nun koltuğuna oturan başkan yardımcısı Delcy Rodriguez ’e “Geri d ön” diyor.

Neye mi?

Petrolün millile ştirilmesinin öncesine.

Bolivarc ı devrimden ge çmi şe.

ABD’den kopuşun evveline.

SEBEP NE TERÖR NE UYUŞTURUCU ABD Uyuşturucuyla M ücadele Dairesi’nin verileri de BBC gibi akl ı başında Batılı yayınlarda ABD’deki uyuşturucunun çok küçük bir k ısmının Venez üella’dan geldi ğini s öylüyor.

Öte yandan Maduro’yu terörist olarak suçlayabilecek herhangi bir örgüt ya da eylem de yok.

Haliyle mesele “i şgal sevdalısı demokrat”ların sunumunun aksine ne ter ör ne uyu şturucu, petrol ve egemenlik!

M üttefikleri İsrail ya da Suudi Arabistan’a bakın, Venez üella’n ın nasıl y önetildi ği ABD’nin umurunda bile değil.

Öte yandan...

Sava ş yoğunlaşmış politikadır.

Politika da yoğunlaşmış ekonomi.

B ütün sava şlar haliyle politik ders i çerir.

Trump, bu hamleyle bütün dünyadaki despotik idarelere “Yörüngemden ç ıkmayın” mesajı veriyor.

MHP’nin berrak bir şekilde “darbe” diye tanımladığı saldırıya, AKP’nin tweet sildiren utanga ç aç ıklamalarının nedeni bu.

Öte yandan “bir k ısım muhalefet ”ten gelen “Venez üella’da pi şen bize de d ü şer mi” g öz k ırpmaları, hem emperyalizmden hem despotizmden başka yol arayanlara “eyvah eyvah” dedirtecek t ürden.

Unutmay ın, Mustafa Kemal , “ Vahdettin de zaten k ötü yönetiyordu” diyerek i şgalcilere g ülümsememi ş, “Ya istiklal ya ölüm” diyerek kar şılarına toplumsal kurtuluş programı koymuştu.

D ünyay ı değiştirmek isteyenler, önce onun gerçe ğiyle barışmak zorundadır.

İlgili Sitenin Haberleri