Bakan Yumaklı’nın ‘dilediği’ Su Yasası da susuzluğa çözüm olmayacak

Alanında uzman isimler ile kurum ve kuruluşlar, yıllarca iktidarı, şirketleri ve yurttaşları su krizi konusunda uyardı.

G öller kurudu, sular çekildi.

Kurakl ık kendini g östermeye ba şladığında kimse aldırış etmedi.

Buna karşın kuraklık, 2025 yılında t üm gerçekli ğiyle T ürkiye’nin kar şısına ç ıktı.

Barajlardaki su miktarı, kritik seviyelere d ü şt ü.

Büyük şehirler başta olmak üzere Türkiye’nin birçok ilinde düzenli su kesintileri yap ıldı.

Yağışların azalması ve iklim değişikliği, su sorunu k örükleyen ana faktörlerden oldu.

Buna kar şın iklim değişikliği ve yağışların azlığı, T ürkiye’nin ya şadığı sorunların başrol ü de ğil. 13 yıldır taslakta bekleyen Su Yasası, h âlâ s ırasını bekliyor.

Su Politikaları Derneği Başkanı Dursun Yıldız, T ürkiye’nin su krizi ya şamasındaki etkenleri, ihmalleri ve çözüm önerilerini Cumhuriyet’e anlatt ı.

ÇARPIK KENTLE ŞME SU KRİZİNE SEBEP OLDU Dursun, su krizinin etkenlerini şu konu başlıklarıyla a ç ıkladı: Su kaynaklarının planlaması dikkate alınmadı: “Su kaynakları planlaması, arazi planlaması, çevre düzeni plan ı ve imar planı gibi planlarla birlikte ele alınmalıdır.

T ürkiye’de uzun y ıllar boyunca bu planların birbiriyle bağlantısı olmamış, daha sonra da planlama anlayışı adeta ortadan kalkmıştır.” Plansız ve çarp ık kentleşme: “Plansız ve çarp ık kentleşme ile kırsaldan kente g öç ak ını, kentlerin n üfusunu ve su talebini çok artt ırmıştır.

Su kaynaklarını geliştirme politikamız, öncelikle olu şmuş olan ihtiya çlar ın s üratle kar şılanmasına y önelik olmu ştur.

Su y önetiminde arz yönetimi öne ç ıkmış ve sosyo-politik fakt örlerin etkisi ile talebi düzenleyici mekanizmalara yer verilmemi ştir.” Çok parçal ı yapı ve koordinasyon eksikliği: “Su y önetimimizde çok ba şlı, çok parçal ı bir yapı ve su y önetimi ile ilgili kurumlar aras ında koordinasyon eksikliği oluşmuştur.” Su Yasası eksikliği: “13 yıl önce çal ışmaları başlamasına rağmen yeni bir su yasası ve havza ölçe ğinde etkin bir kurumsal yapı oluşturulamamıştır.

Su Y önetimi Genel Müdürlü ğ ü taraf ından havza ölçe ğinde bir çok planlama raporu haz ırlatılmış ancak uygulamaya ge çirilememi ştir.” ‘KAYIP KA ÇAK ORANI DÜ Ş ÜRÜLMEL İ’ S öz konusu sorunlar ın çözümüne ili şkin konuşan Dursun, “Su y önetiminin etkin bir şekilde yapılabilmesi i çin su yönetim anlay ışımızdan su kullanım alışkanlıklarımıza kadar radikal bir d ü ş ünce devrimi yapmak zorunday ız.

Oluşan yeni şartlara g öre kurumsal kapasitemizi geli ştirmek ve yeni bir su y önetim anlay ışı ve su kullanım k ültürü yaratmak zorunday ız” dedi.

Alınacak hi çbir önlemin tek ba şına yeterli olmayacağına dikkat çeken Dursun, “Suyun etkin bir şekilde y önetimini, “Koruma-Kullanma ve Kapasite geli ştirme” prensibi ile a ç ıklayabiliriz.

Suyun kaynakta miktar ve kalite olarak korunması, verimli kullanılması ve bu y önetimi uygulay ıp denetleyecek bir kurumsal kapasite geliştirilmesi gerekmektedir” ifadelerini kullandı.

Artan talep i çin yeni su alternatifleri aramak yerine elde mevcut olan ının verimli şekilde kullanılması gerektiğini s öyleyen Dursun, “Ad ımlardan öncelikli olan ı şehir şebekelerinde ortalama y üzde 40 civar ında olan kayıp ve ka çak oran ını y üzde 10-15 seviyesine çekmek olmal ıdır.

Sulamaya ayrılan suyun toplam kullanım i çindeki oran ının y üzde 73’ten yüzde 50’lere indirilmesi stratejik bir hedef olarak tan ımlanmalıdır.

Tarımsal sulamada modern sulamaya ge çi şin çiftçilere olan maliyetinin tümü hibe olarak kar şılanmalıdır.

B üyük kentlerde ar ıtılmış atık suların ve yağmur sularının uygun alanlarda kullanım oranı en az y üzde 10’a ç ıkartılmalıdır.

Sanayi suyunda arıtılmış atık su kullanımı teşvik edilmelidir” diye konuştu.

Siyaset çilerin su krizinde ana etkeni iklim krizi ve ya ğış azlığına bağlamasına y önelik de konu şan Dursun, “Yağış azlığı ve iklim değişikliği yaşanan sorunu etkileyen fakt ördür.

Ancak belirleyici neden su yönetimin kurakl ık riskininin y önetimi için haz ır olmayışı ve kentlerimizin diren çli olmay ışıdır” dedi. ‘SU YASASI SORUNLARI ÇÖZMEYE YETMEZ’ Tar ım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, ge çen y ılın aralık ayında d üzenlenen 5.

Ulusal Su Kurulu toplant ısında “Dileğimiz, ülkemiz için son derece önemli olan Su Kanunu'nun 2026 y ılı i çerisinde TBMM'de yasala şması ve y ürürlü ğe girmesi” dedi.

Bakan Yumaklı’nın yasaya y önelik “dileklerini” iletmesi yurtta şlarca ilgin ç kar şılandı.

Konuya ilişkin konuşan Dursun, “Su Kanunu taslağı 13 yıldır yasalaştırılmayı beklemektedir.

Bakanın a ç ıklaması bir dilek olarak ifade edildiğine g öre bu y ıl da yasalaşması kesin değildir.

Su Kanunu taslağı yasalaşmadığı i çin birçok kurul yasal çerçeve kazanamamaktad ır.

Aynı zamanda su kaynaklarının korunması, kullanılması ve s ürdürülebilir yönetimi konusundaki düzenlemeler beklemektedir” dedi.

Su Yasas ı’nın yasalaşmasının t üm sorunlar ın çözümü için yeterli olmayaca ğına dikkat çeken Dursun, “Çünkü Su Kanunu’nu etkin bir şekilde havza ölçe ğinde uygulayacak kurumsal altyapı oluşturulmuş değildir.

Havzada su y önetimi havza su kurullar ı ile etkin bir şekilde ger çekle ştirilemez.

Havza ölçe ğinde DSİ b ölge müdürlüklerine görev verilmelidir.

Ayr ıca havzada katılımcı etkin bir su y önetimi için tüm payda şların havza planları konusunda şimdiden bilgilendirilmeleri gereklidir” diye konuştu.