Haber Detayı
9500 yıllık gizem: Sadece bir kadını yakmışlar
Malawi'de bulunan yanmış kemik parçaları, Afrika'da bugüne kadarki en eski kremasyonun 9500 yıl öncesine ait olduğunu ortaya çıkardı. Avcı-toplayıcıların neden yalnızca bir kadını yaktığı ise henüz çözülemeyen bir gizem.
Malawi'nin kuzeyinde bulunan yanmış kemik parçaları, Afrika kıtasında şimdiye kadar bulunan en eski kremasyon ateşini ortaya çıkardı.Araştırmacılar yaklaşık 9500 yıl önce avcı-toplayıcı bir topluluğun, bir kadını bilinçli ve ritüelle yaktığını belirtiyor.Science Advances dergisinde yayınlanan araştırmaya göre kremasyon eylemi, Malawi'de düz bir ovanın ortasında aniden yükselen Hora Dağı'nın eteklerindeki Hora 1 arkeolojik alanda gerçekleşti.KREMASYONA UĞRAYAN KİMDİ?Analizler sonucunda yanmış kemiklerin 18 ila 60 yaşları arasında, boyu yaklaşık 150 santimetrenin biraz altında olan bir kadına ait olduğunu gösterdi.Fotoğraf: Justin PargeterParçaların büyük kısmının kol ve bacak kemiklerinden oluştuğu aktarıldı.İlk kez 1950'lerde yapılan kazılarda keşfedilen Hora 1, yaklaşık 30 kişiyi barındırabilecek büyüklükte doğal bir kaya sığınağının altında bulunuyor.2016'dan sonra yapılan çalışmalar, insanların bu bölgede 21 bin yıl önce yaşamaya başladığını, ölülerini ise 8 bin ila 16 bin yıl önce buraya gömdüğünü ortaya koydu.Ancak bulunan bu kemikler, alandaki tek kremasyon örneği olmasıyla dikkat çekiyor.AVCI-TOPLAYICILAR İÇİN SIRA DIŞI RİTÜELOklahoma Üniversitesi'nde antropolog ve aynı zamanda çalışmanın başyazarı olan Jessica Cerezo-Roman, kremasyonun avcı-toplayıcı topluluklarda son derece nadir olduğunu vurguluyor.
Bunun nedeni ise bir bedeni tamamen yakmak için çok büyük emek, zaman ve yakıt harcanmasının gerekmesi.Araştırmacılar odun kalıntılarındaki mantar ve termit izlerinden yola çıkarak bu işlem için yaklaşık 30 kilogram kuru odun toplandığını düşünüyor.
Bu da ciddi bir hazırlık sürecine işaret ediyor.Analizlere göre ateşin sıcaklığı 500 derecenin üzerine çıktı ve alevler saatlerce, hatta günlerce sürdü.
Araştırmacılar bu nedenle ateşin sürekli beslenip kontrol edildiğini düşünüyor.Fotoğraf: Jessica ThompsonKremasyon alanında bulunan yontulmuş taş alet uçları ise, bu nesnelerin mezar hediyesi olarak ateşe atılmış olabileceğini gösteriyor.NEDEN SADECE O YAKILDI?Kemikler üzerinde bulunan kesik izleri, kadının etlerinin bilinçli olarak ayrıldığını gösteriyor.
Araştırmacılar bunun yamyamlık olmadığını, izlerin hayvan kemiklerinden farklı olduğunu vurguluyor.En dikkat çekici ayrıntılardan biri ise kafatası ve dişlere ait hiçbir parçanın bulunmaması.
Normalde kremasyonlarda bu kemiklerin korunması beklenirken, araştırmacılar başın yakılmadan önce ayrılmış olabileceğini düşünüyor.Araştırmacılara göre bu durum, ölen kişinin bedeninden parçaların alınarak saklandığı ya da başka bir yerde yeniden gömüldüğü karmaşık anma ritüellerine işaret ediyor olabilir.Hora 1'de yakılan tek kişi olması nedeniyle bu kadının özel bir statüye sahip olduğu düşünülüyor.
Kemik analizleri, kadının hareket kabiliyetinin sınırlı olduğunu ancak kollarını şiddetli bir şekilde kullandığını gösteriyor.BUNDAN ESKİSİ YOKAfrika'da daha önce bulunan kremasyon örnekleri, en erken 3500 yıl öncesine, yani hayvancılıkla uğraşan topluluklara ya da yoğun nüfuslu tarım toplumlarına tarihleniyordu.
Bu nedenle keşif, araştırmacılar için büyük bir sürpriz oldu.
