Masaldan romana geçiş

Kars’ta dünyaya gelen Yücel Feyzioğlu Cilavuz İlköğretmen Okulu’nu bitirdikten sonra Almanya’da Goethe Enstitüsü’nde dil eğitimi gördü.

Bu arada Andersson Yazarlık Akademisi’ni bitirdi.

Uzun yıllar süren öğretmenliğinde topladığı masalları derste öğrencilerle de değerlendirdi. 1985 yılında emekli olduktan sonra da masalların kaynaklarına inmek amacıyla o ülkeden bu ülkeye gezip masalların kaynaklarına ulaştı.

KARDEŞ MASALLAR DİZİSİ Feyzioğlu, dört kitaptan oluşan “Kardeş Masallar Dizisi” nde (Doğubatı Yayınları, 2025) Mezopotamya masallarını derleyerek, sözü Selahaddin Eyyubi ’ye getirip onun çevresindekilere arkadaş gibi davrandığına, inançlı, temiz yürekli olduğuna, kusurları görmezden geldiğine, hataları affeden bir kişilik taşıdığına inandı.

Bir Balkan masalı olan “Akıllı Kız” masalını örnek olarak öne sürdü. “Cadı ile Çilbik” adlı masal da Dağıstan’dan, “Kırk Parmaklı Padişah” Çuvaş, Kerkük, İran Tükmenleri kaynaklı.

Feyzioğlu, kaynaklarına indiği masalları güncel kılarak bu türün yayılmasını sağlamıştır.

Masalların içeriğini kavramak, genç kuşakları aydınlatmakta büyük çaba göstermiştir Feyzioğlu.

Masallara özgü sözcüklerin terimlerin, deyimlerin yayılmasına emeği geçmiştir.

Bu, genç kuşakların dillerini geliştirmiş, onlara Türkçe deyimleri, terimleri kullanma alışkanlığı kazandırmıştır.

MASALLARIN KAYNAĞI Feyzioğlu masalların kaynağını da gösteriyor.

Selahaddin Eyyubi’nin hayatını incelerken birçok masalı ondan da derlemiştir.

Yazar, masalları etkili kılmak için merak uyandıracak adlar kullanıyor.

Selahaddin Eyyubi ile Akıllı Kız kitabında kullanılan şu adlardan anlaşılıyor bu: Kim Daha İyiliksever Olur?, Vezirin Başına Gelenler, Oduncu ile “Oh be!” , Beyaz Yılan’ın Bilgeliği, Son Rüya, Öğüt Satan, Öğüt Alan, Bağdat Tembeli, Avcı Ahmet ile Sihirli Kuş, Kaplan Koca ile Aslan, Korkak Aslan, Tavşan Dudağı Neden Yarık!

ZİRYAB’IN HASRETİ Masal deyince en başta Türkçeye çevirisi 8 kitapta toplanan Binbir Gece Masalları akla gelir.

Onu okumaya koyulduğunuzda birkaç sayfa sonra günlerce elinizden bırakamayacağınız klasik bir romana ulaştığınızı anlarsınız, sizi kitapta olaylardan çok anlatının söylem gücü etkiler.

İçeriğine bakılırsa Yücel Feyzioğlu’nun ilk cildi Bağdat Hayatı , ikincisi Ziryab’ın Hasreti adlı romanları, Binbir Gece Masalları gibi bu türün önemli kitaplarından biri olur.

Feyzioğlu, “Harem için yetiştirilen kıza âşık olursan hayatın cehenneme çevrilir.

Öyle de olmuş.

Harran doğumlu Ziryab’ı Bağdat’tan zorla sürmüşler.

O da Kuzey Afrika’da da konserler vererek kendini Endülüs’e giden Doğulu ilk sanatçı” diye tanıtarak bu romanları nasıl yazdığını da açıklıyor: “10. yüzyıldan beri Ziryab ile ilgili yapılan araştırmaları derleyip, merak ederek okudum.

Yukarıdaki sorulara benzer yüzlerce soruya yanıt aradım.

Bağdat’tan Kurtuba’ya kadar gidip yaşadığı mekânları buldum.

Mezopotamya ve Endülüs’ün en büyük ırmakları Dicle ile Guadalquivir’in kıyısına oturup onun sesiyle mırıldandım, notlar aldım.

Ziryab’ın pabuçları içinde yürümeye çalıştım.

Niran’ı hayal ettim.

Bu hikâye, bu açıdan iki âşık hakkında yazılmış kapsamlı iki ciltten oluşan bir roman oldu.”