CHP'li Durmaz verilerle ortaya koydu: Türkiye’de yoksulluk derinleşiyor

CHP Tokat Milletvekili Kadim Durmaz, Türkiye’de artan yoksulluğun nedenlerinin ve toplumsal etkilerinin araştırılması amacıyla TBMM’ye araştırma önergesi verdi.

Önergeye ilişkin değerlendirmede bulunan Durmaz, 2025 yılı TÜİK Yoksulluk ve Yaşam Koşulları İstatistiklerinin, iktidarın “yoksulluk azalıyor” söyleminin toplumun gerçek yaşam koşullarıyla örtüşmediğini açık biçimde ortaya koyduğunu ifade etti.

Durmaz, TÜİK’in 2025 verilerine göre göreli yoksulluk oranının yüzde 13,0 olarak açıklandığını hatırlatarak, bu oranın uluslararası karşılaştırmalarda Türkiye’nin hâlâ yüksek yoksulluk riski taşıyan ülkeler arasında yer aldığını gösterdiğini söyledi.

OECD ülkelerinde göreli yoksulluk oranının ortalama yüzde 11 civarında olduğunu, birçok Avrupa ülkesinde ise bu oranın yüzde 5–7 seviyelerine kadar düştüğünü vurguladı.

AVRUPA İLE ARAMIZDAKİ MAKAS AÇILIYOR Avrupa Birliği ülkelerinde yoksulluk veya sosyal dışlanma riski altında olanların oranının ortalama yüzde 16 seviyesinde olduğuna dikkat çeken Durmaz, Türkiye’de bu oranın yüzde 27,9 olarak hesaplandığını belirtti. “Bu tablo, Türkiye’de neredeyse her dört yurttaştan birinin yoksulluk ya da sosyal dışlanma riskiyle yaşadığını göstermektedir,” diyen Durmaz, Türkiye ile Avrupa arasındaki farkın her geçen yıl daha da açıldığını ifade etti.

ÇOCUK YOKSULLUĞU ALARM VERİYOR Durmaz, çocuklara ilişkin verilerin çok daha kaygı verici olduğunu vurgulayarak, 0–17 yaş grubundaki çocukların yüzde 36,8’inin yoksulluk veya sosyal dışlanma riski altında olduğunu söyledi. “Bu oran, geleceğimiz olan çocukların yoksulluğa mahkûm edildiğini göstermektedir.

Çocuk yoksulluğu bir ülkenin geleceğine vurulan en ağır darbedir” ifadelerini kullandı.

ENFLASYON VE HAYAT PAHALILIĞI YOKSULLUĞU DERİNLEŞTİRİYOR Kâğıt üzerinde sınırlı düşüşler olsa da yüksek enflasyon ve hayat pahalılığının yurttaşın yaşamını her geçen gün daha da zorlaştırdığını belirten Durmaz, gelir artışlarının alım gücüne yansımadığını söyledi.

TÜİK verilerinin bu gerçeği açık biçimde ortaya koyduğunu belirten Durmaz şu çarpıcı verileri paylaştı: -Yurttaşların yüzde 50,5’i bir haftalık tatil masrafını karşılayamıyor, -Yüzde 35,1’i iki günde bir et, tavuk ya da balık içeren yemek tüketemiyor, - Yüzde 25,1’i beklenmedik bir harcamayı yapamıyor, - Yüzde 19,6’sı evini yeterince ısıtamıyor. “Bu tablo, yoksulluğun artık yalnızca bir gelir sorunu değil, doğrudan bir yaşam koşulları krizine dönüştüğünü göstermektedir” dedi.

EĞİTİM VE SÜREKLİ YOKSULLUK GERÇEĞİ Eğitim düzeyi ile yoksulluk arasındaki ilişkiye de dikkat çeken Durmaz, bir okul bitirmeyen yurttaşlarda yoksulluk oranının yüzde 23,8, yükseköğretim mezunlarında ise yüzde 2,5 olduğunu belirtti.

Bunun, eğitime erişimdeki eşitsizliklerin yoksulluğu kalıcı hale getirdiğinin açık göstergesi olduğunu ifade etti.

Dört yıllık verilerin yoksulluğun geçici olmadığını ortaya koyduğunu söyleyen Durmaz, nüfusun %13,6’sının sürekli yoksul, %3,9’unun ise dört yıl boyunca yoksulluktan hiç çıkamadığını vurguladı.

TOKAT’TA HER 4 KİŞİDEN 1’İ YOKSULLUK RİSKİ ALTINDA Yoksullaşma verilerinde Tokat’ı ayrı başlıkta değerlendiren Durmaz çarpıcı veriler paylaştı; TÜİK verilerine göre Samsun, Tokat, Çorum ve Amasya’yı kapsayan bölgede yoksulluk veya sosyal dışlanma riski altında olan fertlerin oranı 2025 yılında yüzde 26,2 olarak açıklandı.

Bu oran, Tokat’ta neredeyse her dört kişiden birinin yoksullukla karşı karşıya olduğunu açıkça ortaya koymaktadır.

Yoksullaşma verilerini değerlendiren CHP Tokat Milletvekili Kadim Durmaz, Tokat’ın sahip olduğu üretim potansiyeline rağmen bilinçli politik tercihlerle yoksullaştırıldığını vurguladı: “Tokat; üç büyük ovası, irili ufaklı sekiz ovası, bu ovalardan geçen üç akarsuyu, tecilli tarım ürünleri, tarımsal ve hayvansal üretim gücüyle bölgenin en değerli üretim merkezlerinden biridir.

Ancak bu zenginlik korunmadı, üretim desteklenmedi.

TEKEL Sigara Fabrikamız kapatıldı; Tokat büyük bir gelir ve istihdam kaynağını kaybetti, kent kan kaybetti ve yoksullaştı.

Şeker fabrikamız özelleştirildi; üreticisinden besicisine, taşımacısından esnafına kadar herkes bu süreçten olumsuz etkilendi.” Durmaz, özellikle emekliler ve asgari ücretliler açısından Tokat’ta yaşamın her geçen gün daha da zorlaştığına dikkat çekti: “Tokat gibi üretim potansiyeli yüksek bir ilde her dört kişiden biri yoksulluk riski altındayken, çiftçi ve esnaf borçla ayakta kalmaya çalışırken, emekliye reva görülen 20 bin lira, asgari ücretliye verilen göstermelik zamlar yoksulun derdine derman olmuyor.

Aksine bu politikalar yoksulluğu derinleştiriyor.” Artan enflasyon karşısında emekli maaşları ve asgari ücretin alım gücünün hızla eridiğini, Tokat’ta kira, gıda ve enerji giderlerinin emekli ve çalışanlar için taşınamaz hale geldiğini belirten Durmaz, mevcut ekonomik tablonun tesadüf olmadığını vurguladı: “Bugün Tokat’ta emekli pazardan filesini yarım dolduruyor, asgari ücretli ayın ortasını getiremiyor.

Bu tablo kader değil, yanlış ekonomi ve tarım politikalarının sonucudur.

Üretimi değil rantı önceleyen, çiftçiyi desteklemek yerine ithalatı tercih eden anlayış Tokat’ı yoksullaştırmıştır.” Kadim Durmaz açıklamasını şu sözlerle tamamladı: “Yoksulluk kader değildir.

Bu bir politika tercihidir.

Doğru politikalarla Tokat yeniden üreten, kazanan ve refahı paylaşan bir kent olabilir.” Durmaz, araştırma önergesiyle birlikte başta çocuklar olmak üzere toplumun kırılgan kesimlerini koruyacak, adil gelir politikaları, güçlü sosyal destek mekanizmaları ve enflasyonla gerçek bir mücadele programının hayata geçirilmesi çağrısını yineledi.