Haber Detayı
Masadaki nükleer düğüm: İran'ın zenginleştirilmiş uranyumu... ABD basınından 'iki formül' iddiası
Tahran’ın yüzde 60’lık uranyum stoku en kritik başlık olarak öne çıkarken, ABD basını zenginleştirilmiş materyalin üçüncü bir ülkeye gönderilebileceğini yazdı. Taraflar ilkelerde uzlaşı mesajı verse de hem sahadaki askeri hareketlilik hem de “kırmızı çizgiler” sürecin zorlu geçeceğine işaret ediyor.
Nükleer müzakerelerin en zorlu aşamalarından biri İran'ın yüzde 60 oranında zenginleştirilmiş uranyum stoku olmaya devam ediyor.
İran'ın elinde bu seviyede 400 kg'dan fazla stok bulunduğu iddia ediliyor.
Uzmanlara göre bu miktar, daha ileri düzeyde zenginleştirme yapılması halinde az sayıda nükleer başlık için yeterli olabilecek potansiyel anlamına geliyor.
Zenginleştirmenin uygun koşullarda sürdürülmesi durumunda stokun, nükleer silahlar için eşik kabul edilen yüzde 90 seviyesine haftalar içinde ulaşabileceği değerlendiriliyor.
Ancak bu süre yalnızca silah kalitesinde bölünebilir malzeme üretimini ifade ediyor; işlevsel ve kullanıma hazır bir nükleer silahın geliştirilmesi ise daha uzun ve karmaşık bir süreç gerektiriyor.
İDDİA EDİLEN FORMÜLLER Wall Street Journal (WSJ) salı günü Cenevre'de yapılan İran-ABD müzakerelerinin ardından İran’ın zenginleştirilmiş uranyum stokunun bir bölümünü üçüncü bir ülkeye, örneğin Rusya’ya göndermeyi değerlendirdiğini öne sürdü.
Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Moskova’nın Tahran’ın onay vermesi halinde İran’dan uranyum kabul etmeye hazır olduğunu bu ay teyit etti.
Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova ise “Girişim masada duruyor.
Ancak stokun İran’a ait olduğunu unutmamalıyız” dedi.
WSJ ayrıca Tahran yönetiminin zenginleştirme faaliyetlerini üç yıla kadar durdurabileceğini ve zenginleştirilmiş uranyumdan yerel kullanım için yakıt plakaları üretmek üzere bölgesel bir konsorsiyum kurulmasını önerdiğini iddia etti.
Gazete haberini ABD’li, İranlı ve bölgesel diplomatlara dayandırdığını söylüyor.
ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın nükleer programını tamamen sonlandırmasını ve zenginleştirilmiş uranyum stokunu devretmesini talep ediyor.
Tahran ise bu önerileri aşırı bularak reddediyor.
İranlı yetkililer uranyum zenginleştirmenin ülkenin egemen hakkı olduğunu ve programın yalnızca sivil amaçlı yürütüldüğünü vurguluyor.
Tahran yönetimi ayrıca varılacak bir anlaşma doğrultusunda nükleer faaliyetlerini ve uranyum stokunu yeniden uluslararası denetime açmayı vadetti.
CENEVRE'NİN ARDINDAN İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, salı günkü görüşmelerin ardından tarafların “yol gösterici ilkelerde mutabakata vardığını”, ancak resmi bir anlaşma taslağının hazırlanmasının “daha zor” olacağını söyledi.
ABD Başkan Yardımcısı J.
D.
Vance, görüşmeleri olumlu bir adım olarak nitelendirdi ancak Trump'ın İran’ın henüz kabul etmediği “kırmızı çizgileri” olduğunu ifade etti.
SAHADAKİ DURUM Son haftalarda ABD, Batı Asya’ya iki uçak gemisi saldırı grubu sevk etti.
Son 24 saat içinde 50 savaş uçağı daha bölgeye gönderildi.
Trump bir yandan müzakere mesajları veriyor diğer yandan saldırı tehditlerini sürdürüyor.
İran da sahada tahkimatları güçlendiriyor ve gerçek mühimmatlı tatbikatlar düzenliyor.
Tahran saldırı durumunda İsrail ile bölgedeki ABD üslerini hedef alacağını duyurmuştu.