Haber Detayı
Firavunların daksili bulundu: 3 bin yıllık hatayı böyle gizlemişler
Antik Mısır'da hazırlanan bir "Ölüler Kitabı" parşömeninde yapılan incelemeler, sanatçıların hatalarını kapatmak için özel bir karışım kullandığını ortaya çıkardı. Çakal başlı tanrıyı "zayıflatmak" isteyen sanatçının kullandığı zehirli formül, binlerce yıl sonra deşifre edildi.
Hatalı bir kelimeyi silmek için bir tuşa basmanın yetmediği dönemlerde, yazarların imdadına daksil yetişiyordu.
Ancak arkeologlar, bu "hatayı gizleme" alışkanlığının modern bir icat olmadığını ve en az 3000 yıldır hayatımızda yer aldığını ortaya çıkardı.
Cambridge'deki Fitzwilliam Müzesi'nden araştırmacılar, Antik Mısırlıların papirüs üzerindeki çizimlerde yaptıkları yanlışları kapatmak için özel bir beyaz pigment kullandığını tespit etti.Bu kurnazca düzeltme, M.Ö. 1278 yılında üst düzey bir kraliyet katibi olan Ramose için hazırlanan "Ölüler Kitabı" kopyasında bulundu.
Ramose'un öteki dünyaya geçişine yardım etmesi amaçlanan büyülerden biri, beyazlar içindeki bir katibin çakal başlı bir tanrıyla yan yana durduğu bir sahneyle betimleniyor.
Çakalın detayları derin bir siyah boyayla işlenmiş olsa da, gövdesinin her iki yanındaki kalın beyaz şeritler dikkat çekiyor.Mısırolog Helen Strudwick, bu şeritlerin çizim bittikten sonra çakalı daha zayıf göstermek için eklendiği görüşünde.
Strudwick durumu, "Sanki birisi bitmiş çizime bakıp bu çakal çok şişman olmuş, biraz zayıflatın demiş gibi" sözleriyle özetliyor.Zehirli ama estetik formül: Kalsit ve orpimentAraştırmacılar, kızılötesi fotoğrafçılık tekniğiyle beyaz tabakanın altını görmeyi başardı ve çakalın orijinal, daha iri halini net bir şekilde saptadı.
Yapılan analizler, bu "antik daksil" içeriğini de deşifre etti.
Karışımın temelini kalsit ve huntit adı verilen beyaz kristaller oluşturuyor.
Ramose'un kıyafetindeki beyaz sadece huntit içerirken, düzeltme yapılan kısımdaki kalsit miktarının artırılması boyayı daha kapatıcı hale getirdi.
Bu sayede sanatçı, siyah boyanın üzerini tamamen örtebildi.İncelemeler, bu düzeltici sıvının içinde "Kral Sarısı" olarak bilinen ve oldukça zehirli bir mineral olan "orpiment" zerrelerini de ortaya çıkardı.
Sanatçının bu tehlikeli maddeyi ekleme sebebi ise tamamen estetik kaygılar taşıyor.
Beyaz boyanın, papirüsün o dönemki krem rengiyle uyumlu görünmesini ve yapılan düzeltmenin fark edilmemesini hedeflediği anlaşılıyor.Bin yıllık hatalar gün yüzüne çıkıyor1922 yılında Mısır'daki bir mezarda parçalar halinde bulunan bu devasa parşömen, orijinal haliyle 20 metreyi aşan bir uzunluğa sahipti. 2006 yılına kadar yüzlerce parça halinde bekleyen eser, uzmanların titiz çalışmasıyla yeniden birleştirildi.
Araştırmacılar, bu tür düzeltmelerin sadece Ramose'un kitabında değil, British Museum'daki diğer önemli papirüslerde de bulunduğunu ancak şimdiye kadar kimsenin dikkatini çekmediğini belirtiyor.
