Doğanın sanat galerisi: Kapadokya

Kapadokya, milyonlarca yıllık doğa hareketlerinin şekillendirdiği kaya olu­şumları, yeraltına uzanan şehir­leri ve insanın kayalara işlediği yaşam izleriyle, ziyaretçisine yal­nızca bir manzara değil; geçmişle bugünü aynı anda hissettiren ben­zersiz bir deneyim sunuyor.Milyonlarca yıl önce, Erciyes, Hasan Dağı ve Güllüdağ’ın püs­kürttüğü lavlar, küller ve tüfler, bugün hayranlıkla izlediğimiz bu büyüleyici coğrafyanın temelini attı.

Doğa; rüzgâr ve yağmur su­larını kullanarak bir heykeltıraş gibi bu yumuşak tabakayı oydu ve karşımıza o meşhur "Peri Baca­ları"nı çıkardı.

Ancak Kapadok­ya’yı eşsiz kılan sadece doğası de­ğil, insanın bu doğayla kurduğu mucizevi ilişkidir.Bölgenin tarihi, yazılı tarihin ötesine, Paleolitik döneme kadar uzanıyor.

Hititler döneminde şe­killenen, İpek Yolu’nun önemli bir kavşağı haline gelen bu toprak­lar, Persler tarafından “Katpatu­ka” yani “Güzel atlar diyarı” olarak adlandırıldı.

Kapadokya’nın kül­türel dokusunu asıl şekillendiren, Roma İmparatorluğu’nun baskı ve zulmünden kaçan ilk Hristiyan­lar oldu.

İnançlarını özgürce yaşa­mak ve hayatta kalmak isteyen bu insanlar, kayaları oyarak kendile­rine yenilmez kaleler, gizli kili­seler, barınaklar inşa ettiler.

Kapadokya'da her taşın altında jeo­lojik bir serüven insanlığın varo­luş ve inanç mücade­lesi ya­tar.

Gök­yüzüne uzanan taş ku­lelerin arasında kaybolurken, ayaklarınızın altında bambaş­ka bir medeniyetin nefes aldığını hissetmek Kapadokya'nın en sar­sıcı gerçeğidir.Muhteşem vadiler ve kanyonlar Kapadokya vadileri, doğanın sa­nat galerisi gibidir.

Paşabağ (Ke­şişler) Vadisi'nde mantar başlı devasa peri bacaları sizi karşılar­ken, Güvercinlik Vadisi'nin adını aldığı güvercinlerin yuvaları ka­yaların yüzeyine dantel gibi işlen­miştir.

Ancak bir kanyon var ki, bozkırın ortasında bir vaha gibi saklanır: Ihlara Vadisi.

Melendiz Çayı’nın binlerce yılda aşındırdı­ğı bu devasa kanyon, dik yamaç­larına gizlenmiş yüzlerce kilise ve tabanında uzanan yemyeşil doğa­sıyla eşsiz bir yürüyüş rotasıdır.

Kızılçukur Vadisi'nde ise gün ba­tımını izlemek, güneşin kayaları kızıla, turuncuya ve pembeye bo­yayışına şahit olmak bir Kapadok­ya ritüelidir.Gizemli yeraltı şehirleriDüşman akınlarından korun­mak için inşa edilen yeraltı şehir­leri, dönemin mühendislik hari­kalarıdır.

Derinkuyu ve Kaymak­lı bunların en bilinenleri.

Bugün 36 tanesi gün yüzüne çıkarılmış olsa da aslında yerin altında 150- 200 civarı yeraltı şehri oldu­ğu tahmin ediliyor.

Yerin metrelerce altına, adeta bir karınca yuvası gibi 8 kat boyunca inen Derinkuyu Yeraltı Şehri'nde; dara­cık tünellerden geçerek şarap­hanelere, ahır­lara, kilisele­re ve devasa havalan­dırma bacalarına ulaşıyorsunuz.

Binlerce insanın aylarca gün ışığı görmeden yaşayabildiği bu şehir­lerin dev sürgü taşları, dışarıdan açılamayacak şekilde tasarlan­mış, kusursuz bir savunma meka­nizmasının ürünüdür.Kapadokya’nın sert kayalıkları sadece sığınak değil, aynı zaman­da ruhun ve inancın tuvali, top­rağı ise efsanevi Anadolu lezzet­lerinin fırını olmuştur.

UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer alan Göreme Açık Hava Müzesi, dö­neminin en önemli eğitim ve ma­nastır merkezidir.

Bölgedeki ki­liselerin (Elmalı, Yılanlı, Çarıklı) iç kısımları, Hristiyanlık tarihi­ni ve İncil'deki sahneleri anlatan muhteşem fresklerle kaplıdır.

Işı­ğın içeri çok az girmesi nedeniyle renklerini ilk günkü canlılığıyla koruyan Karanlık Kilise tavanına baktığınızda, bin yıllık bir laciver­tin ve kırmızının nasıl hâlâ nefes aldığını görüp büyü­lenirsiniz.

Sanat bu­ralarda, duvarla­ra inancı kazıyan mütevazı ustaların elle­rinden doğmuştur.Kapadokya muftağı Elbette bu coğrafyayı gezer­ken acıkacaksınız.

Bölgenin en meşhur yemeği hiç şüphesiz Testi Kebabı'dır.

Avanos’un kı­zıl toprağından yapılan çömlek­lerin içine et, sarımsak, domates ve biber ustalıkla dizilir.

Çöm­leğin ağzı hamurla mühürlenip saatlerce tandır ateşinde kendi buharıyla pişer.

Masanıza gel­diğinde garsonun küçük bir çe­kiçle testiyi kırması, bir yemek şovundan ziyade asırlık bir gele­nektir.

Bölgenin zengin volkanik tüflü toprağı, üzüm bağları için de muazzam bir zemin sunar.

Kapadokya’nın meşhur kavrul­muş kabak çekirdekleri, akşam sohbetlerinin vazgeçilmezidir.

Un, pekmez ve cevizle yapılan "Dolaz" veya "Aside" tatlısı ise bu ziyafetin en tatlı ka­panışıdır.Toprağa dokunmak: Avanos’ta çömlek yapımı Kızılırmak’ın getirdiği kırmızı killi toprak, Avanos’ta sanatçıların elinde bir şahesere dönüşür.

İlçe sokaklarında gezerken çömlek atölyelerinin kapısından içeri girmek şarttır.

Burada sadece ustaları izlemekle kalmaz, aynı zamanda o meşhur ayak çarkına oturup çamuru kendi ellerinizle şekillendirmeyi deneyebilirsiniz.

Toprağın dönen çark üzerindeki o kaygan hissi, insanın doğayla kurduğu en nostaljik bağlardan biridir.

Güzel atlar diyarında safari isminin hakkını veren bu topraklarda yapılacak en güzel aktivitelerden biri de atlı safaridir.

Vadilerin arasında, asfalttan tamamen uzak, sadece atınızın nal sesleri eşliğinde yapılan gün batımı turları sizi bir anda geçmiş yüzyıllara fırlatır.Balon turu Sabahın dördünde, hava henüz aydınlanmamışken yola çıkmak Kapadokya’da hiç kimseye zor gelmez.

Vadilerin ortasında yüzlerce sıcak hava balonu ateşin sesiyle şişerken hissedeceğiniz heyecan paha biçilemezdir.

Güneş ilk ışıklarını ufuktan gösterirken, siz yerden yüzlerce metre yüksekte süzülür, peri bacalarının tepe noktalarını, uzayıp giden kıvrımlı vadileri kuşbakışı izlersiniz.

Gökyüzündeki o sessizlik ve sükunet ortamı, hayatınız boyunca unutamayacağınız bir huzur anı olarak hafızanıza kazınır.Ne zaman gidilir?Kapadokya'nın en güzel zamanı ne zamandır diye soracak olursanız: Bence her mevsim ayrı güzel!

İlkbaharda uyanan doğanın taze yeşiliyle, yazın sımsıcak enerjisiyle, sonbaharda sarı ve kızılın her tonuyla, kışın ise peri bacalarının üzerine yağan bembeyaz kar örtüsüyle ziyaretçilerine bambaşka masallar fısıldar.Yapılacaklar listesi: * Kızılçukur Vadisi’nde güneşi batırın.* Güllüdere Vadisi’nde dolunay yürüyüşü yapın.* Kızılırmak’ta gondol turu yapın.* Kayaların oyularak yapıldığı mağara restoranlarda mistik bir akşam yemeği yiyin.* Bölgenin eşsiz üzümlerini yerinde tatmak için bağ ziyaretleri yapın.* Kapadokya'nın tozlu vadilerinde ve kanyonlarında heyecan dolu bir Göreme ATV Safari turuna çıkın.