Haber Detayı
Türkiye ile Venezüella’nın çok yakın ilişkileri vardı: Kokain iddiaları ve altın ticareti yeniden gündeme gelebilir
Venezüella Devlet Başkanı Nicolas Maduro’nun ABD’ye kaçırılmasının ardından Türkiye-Venezüella ilişkileri gündeme geldi. Cumhurbaşkanı Erdoğan, “15 Temmuz’da bize ilk destek verenlerden biriydi” dediği Maduro’yu önceki günkü konuşmasında anmadı. İki ülkenin iyi ilişkileri vardı, altın ticareti 2018’de patlama yapmıştı. 2021'de ise Sedat Peker, eski Başbakan Binali Yıldırım’ın oğlunun Venezüella ile bir kokain rotası oluşturmaya çalıştığını öne sürmüştü. Maduro’nun ABD’de yargılanmasıyla bu konular yeniden alevlenebilir. Maduro’nun hem Türkiye’yi hem de Venezüella ile yakın ilişkileri olan diğer ülkeleri sıkıntıya sokabileceği dillendiriliyor.
Nicolas Maduro 2013’ten bu yana yönettiği Venezüella’nın başından ABD müdahalesiyle uzaklaştırıldı.
Venezüella ile Türkiye’nin, Maduro ile Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın iyi ilişkileri vardı.
DÖNÜM NOKTASI 15 TEMMUZ 15 Temmuz darbe girişimi sonrası Cumhurbaşkanı Erdoğan’a ilk destek veren ülkelerden biri Venezüella oldu.
Erdoğan, 2022’de, Maduro ile Ankara’da yaptığı ortak basın toplantısında, “Değerli dostumun şahsında Venezüella halkının 15 Temmuz’da milletimizle sergilediği güçlü dayanışmayı asla unutamayız.
Venezüella, 15 Temmuz hain darbe girişiminin ardından hükümetimize ilk destek veren ülkelerden biriydi” demişti.
Üstelik Erdoğan, Maduro ile tanışmıyor olmalarına rağmen bu desteğin verildiğini kaydetmişti.
Darbe girişiminden yalnızca üç ay sonra Maduro, bir enerji kongresi için İstanbul’a gelerek, Türkiye’yi ziyaret eden ilk Venezüella devlet başkanı oldu. 2016 yılının sonunda Türk Hava Yolları, başkent Karakas’a direkt uçuş başlattı.
ALTIN, TİCARETİ PATLATTI 2016’da Türkiye ile Venezüella arasında ticaret hacmi yalnızca 80 milyon dolar seviyesindeydi. 2017’de bu 150 milyon doları aştı.
Ancak asıl sıçrama 2018’de gerçekleşti.
Venezüella’nın altın sektörünün ABD yaptırımlarına uğramasının ardından Türkiye, Venezüella’dan altın ithal etmeye başladı ve bu altınların işlendiği iddia edildi.
Resmi verilere göre 2018’de 900 milyon dolarlık altın ithalatı yapıldı ve bu, ticaret hacmini 6 kat artırarak, 1 milyar doların üzerine çıkardı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, 2018’in sonunda Venezüella’ya ilk ve son ziyaretini gerçekleştirdi, “Tek taraflı yaptırımları ve ticareti kısıtlayıcı önlemleri doğru bulmuyoruz” dedi. 2019’da ise ABD’li yetkililerin altının işlenmesine odaklanan uyarılarının ardından ticaret hacmi rekor bir düşüşle, yeniden 150 milyon dolar seviyesine indi. ‘MADURO, DİK DUR KARDEŞİM’ 2019’un başında Venezüella’da yapılan seçimleri Maduro’nun tartışmalı bir şekilde kazanması sonrası Ulusal Meclis Başkanı Juan Guaido, anayasadaki bir hükme dayanarak kendisini geçici devlet başkanı ilan etti.
Batılı ülkeler Guaido’yu tanırken, Erdoğan Maduro’ya güçlü bir destek verdi.
Dönemin Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü İbrahim Kalın, “Cumhurbaşkanımız, Venezüella Devlet Başkanı Nicolas Maduro’yu arayarak ‘Maduro kardeşim!
Dik dur, yanındayız’ dedi” açıklamasını yaptı.
Erdoğan ayrıca “Dünyanın neresinde bir darbe girişimi varsa, ayırt etmeksizin hepsinin karşısındayız” sözlerini kullandı.
Bu gelişmeler iki lideri birbirine daha da yakınlaştırdı.
SEDAT PEKER’İN KOKAİN İDDİASI GÜNDEME OTURDU 2021 yılında suç örgütü lideri Sedat Peker’in ‘ifşaat’ları Türkiye’yi sarstı.
Peker, eski Başbakan Binali Yıldırım’ın oğlunun Venezüella ile bir kokain rotası oluşturmaya çalıştığını iddia etti.
Peker, “Kokain önceden Kolombiya üzerinden geliyordu, en son geçen sene 9 Haziran’da yakalandı.
Bu mal yakalandıktan sonra yeni bir güzergah kurmak için Venezüella’ya kim gitti?
Eski Başbakanımız sayın Binali Yıldırım’ın oğlu Erkam Yıldırım Bey.
Bu senenin başında ocak ayında gitti, 4 gün kaldı, şubat ayında gitti, 4 gün kaldı.
Karakas Limanı var, Venezüella’nın en büyük limanı.
Oradan kuru yük gemileri direkt Türkiye'ye gelebiliyor” sözlerini kullandı.
Binali Yıldırım ise oğlunun Venezüella’ya gittiğini doğrularken, “İhtiyaç sahiplerine maske ve ve birtakım malzemeler götürdü” açıklamasını yaptı.
Sedat Peker’e soruşturma başlatıldı.
Aynı dönemde sosyal medyada, Venezüella’dan üçüncü ülkelere peynir taşıyan gemilerde kokain tespit edildiği ve Türkiye’nin Venezüella’dan peynir ithaline yönelik gümrük vergisini 2020’de sıfırladığı haberleri paylaşıldı.
TÜRKİYE’YE SON ZİYARET 2022’DE 2022’de Nicolas Maduro Türkiye’ye bir kez daha resmi ziyaret gerçekleştirdi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Maduro ile ortak basın toplantısında 15 Temmuz’daki destekten bahsetmesinin yanı sıra, “Uluslararası alanda birçok hususta benzer görüşlere sahibiz.
Bu kapsamda Venezüella'ya yönelik tek taraflı yaptırımlara karşı olduğumuzu bir kez daha paylaştım” sözlerini sarf etti. 2023 Türkiye cumhurbaşkanlığı seçimleri sonrası Maduro, Erdoğan’ın göreve başlama törenine katıldı, “Kardeşim Erdoğan” başlıklı bir klip yayınladı.
Şubat 2024’te ise Dışişleri Bakanı Hakan Fidan Karakas’a gitti.
Burada 800 milyon dolarlık dış ticaret hacmini 3 milyar dolara çıkarma hedefinden bahsetti, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın bir yıl içerisinde Karakas’ı ziyaret edebileceğini söyledi.
Fidan, “Özellikle bölgesel sorunlar ve uluslararası konularda Venezüella ile beraber ortak tutum takındığımız çok sayıda konu bulunuyor.
Bunların başında bildiğiniz gibi Filistin konusu geliyor” dedi.
Aynı yıl altın, petrol ve gaz konularında işbirliği için imzalar atıldı.
THY İŞARETİ VERMİŞTİ Tüm bunlara karşın, Donald Trump’ın 2025 Ocak ayında ABD’deki ikinci başkanlık dönemine başlaması ve Venezüella’ya yönelik iyi mesajlar vermemesi, Türkiye ile Venezüella’nın güçlü ilişkilerini duraksattı.
Kasım ayında ABD’nin Venezüella hava sahasına yönelik uyarısının ardından Türk Hava Yolları, Karakas’a uçuşlarını durdurdu.
Bundan kısa bir süre sonra Venezüella, THY’nin uçuş izinlerini iptal etti.
Yine Kasım’da, New York Times, Maduro’nun ülkesinden ayrılıp Türkiye’ye sürgüne gitmesinin ihtimal dahilinde olduğunu yazdı.
New York Times önceki gün ise, bir ABD yetkilisinin, Maduro’ya 23 Aralık’ta, ülkeyi terk edip Türkiye’ye gitmesini teklif ettiğini aktardı.
Maduro ise bu teklifi sinirli bir şekilde reddetti.
İKTİDARDAN BİRBİRİNE ZIT AÇIKLAMALAR ABD’nin Maduro’ya yönelik operasyonunun ardından Dışişleri Bakanlığının, Avrupa Birliği’ne benzer bir açıklama yaparak net bir tavır takınmaması, “tarafları itidale davet etmesi” eleştirilere neden oldu.
Cumhurbaşkanı Erdoğan da operasyonun gerçekleştiği gün yarım saatlik bir konuşma yaparken, Maduro’dan bahsetmedi.
CHP Genel Başkanı Özgür Özel bu yüzden iktidarı eleştirdi.
İktidar ortağı, MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli ise, “ABD’nin bugün Venezüella’da yapmış olduğu askeri müdahale ile devlet başkanı Maduro’yu iktidardan hukuksuz ve haksızca uzaklaştırma girişimi bizim tarafımızdan bilinen ve tanıdık bir komplodur. 15 Temmuz 2016’da Türk Milleti’nin iradesi ile netice alamayan ABD, bugün Venezüella’da benzer bir girişimde bulunmuştur” sözlerini sarf etti.
Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Mehmet Uçum da benzer bir açıklama yaparken, AKP Sözcüsü Ömer Çelik, “Meşru egemenlik sadece o ülkenin halkının inşa edeceği bir iradedir, dışarıdan dayatılamaz.
Uluslararası düzenin ve uluslararası hukukun varlığı da bunun için gereklidir” ifadelerini kullandı.
Gözler Erdoğan’a çevrildi.
ALTIN VE KOKAİN GÜNDEME GELEBİLİR Öte yandan Maduro’nun ABD’de yargılanmasıyla 2018’deki altın ticaretinin boyutu ve 2021’deki kokain iddiaları yeniden alevlenebilir.
Maduro’nun bu başlıklarda aktarabileceği yeni bilgilerin hem Türkiye’yi hem de Venezüella ile yakın ilişkileri olan diğer ülkeleri sıkıntıya sokabileceği dillendiriliyor.