Grönland hakkında merak edilenler: Grönland nerede? Nüfusu kaç? Hangi dili konuşuyorlar...

ABD Başkanı Donald Trump , Venezuela'daki askeri müdahalenin ardından Ulusal güvenliğimiz açısından Grönland'a ihtiyacımız var. açıklamasını yineledi, birçok Avrupa ülkesi ve Avrupa Birliği (AB) bu açıklamaya tepki gösterdi.

Trump ayrıca, Grönland'ın çok stratejik bir yer olduğunu ve şu anda Rus ve Çin gemileriyle çevrili olduğunu iddia etti.

GRÖNLAND'IN TARİHİ Grönland’ın tarihi, Arktik koşullara uyum sağlayan yerli halklar ile Avrupa’dan gelen sömürgeci güçlerin kesişiminde şekillendi.

Grönland’a ilk yerleşenler, yaklaşık 4 bin yıl önce Arktik bölgeye göç eden Inuit halklarının ataları oldu. 10. yüzyılda Vikingler adaya ulaştı; Erik the Red öncülüğündeki Norse yerleşimleri güney kıyılarında kuruldu.

Ancak sert iklim koşulları ve ekonomik zorluklar nedeniyle bu yerleşimler 15. yüzyılda tamamen ortadan kalktı. 18.yüzyılda Danimarkalı misyonerler ve tüccarlar Grönland’da kalıcı varlık kurdu. 1721’de başlayan Danimarka egemenliği zamanla resmileşti ve ada uzun süre koloni olarak yönetildi. 1953’te Grönland, Danimarka’nın ayrılmaz bir parçası ilan edildi. 1979’da özerklik, 2009’da ise genişletilmiş özyönetim hakkı tanındı.

Günümüzde Grönland, kendi iç işlerini büyük ölçüde yönetirken, savunma ve dış politika Danimarka’nın yetkisinde bulunuyor.

Bağımsızlık tartışmaları ise halen ada siyasetinin merkezinde yer alıyor.

GRÖNLAND NEREDE?

Grönland, Kuzey Amerika kıtasının kuzeyinde, Arktik Okyanusu ile Atlas Okyanusu arasında yer alır.

Coğrafi olarak Kuzey Amerika’ya, siyasi olarak ise Danimarka Krallığı’na bağlıdır.

Dünyanın en büyük adasıdır.

GRÖNLAND HANGİ ÜLKEYE AİT?

Grönland, Danimarka’ya bağlı özerk bir bölgedir. 2009 yılında yürürlüğe giren Özyönetim Yasası ile iç işlerinde geniş yetkilere sahip olmuştur.

Dış politika ve savunma konularında Danimarka yetkilidir.

GRÖNLAND BİR ÜLKE Mİ?

Grönland bağımsız bir ülke değildir, ancak kendi parlamentosu ve hükümeti vardır.

Uzun süredir bağımsızlık tartışmaları gündemdedir ve halk arasında bu yönde güçlü bir eğilim bulunmaktadır.

GRÖNLAND’IN BAŞKENTİ NERESİ?

Grönland’ın başkenti Nuuk’tur.

Aynı zamanda ülkenin en büyük şehridir.

Nüfusun yaklaşık üçte biri Nuuk’ta yaşamaktadır.

GRÖNLAND’IN NÜFUSU KAÇ?

Grönland’ın nüfusu yaklaşık 56 bin civarındadır.

Bu yönüyle dünyanın nüfus yoğunluğu en düşük bölgelerinden biridir.

Nüfusun büyük bölümü Inuit (Eskimo) kökenlidir.

GRÖNLAND’DA HANGİ DİL KONUŞULUYOR?

Resmi dil Grönlandca (Kalaallisut)’tur.

Ayrıca Danca yaygın olarak konuşulur.

İngilizce ise özellikle genç nüfus ve turizm bölgelerinde bilinmektedir.

GRÖNLAND NEDEN BU KADAR ÖNEMLİ? -Stratejik konumu -Zengin nadir toprak elementleri -Küresel iklim değişikliği açısından kritik buzulları nedeniyle ABD, Çin ve Avrupa ülkelerinin yakın takibindedir.

Özellikle eriyen buzullar sonrası ortaya çıkan yer altı kaynakları jeopolitik önemini artırdı.

İkinci Dünya Savaşı sırasında Nazi Almanyası, Danimarka anakarasını işgal ettikten sonra, ABD Grönland'a girerek ada genelinde askeri üsler ve dinleme tesisleri kurdu.

Savaştan sonra ABD kuvvetleri bölgede kaldı.

Pituffik Uzay Üssü (eski adıyla Thule Hava Üssü) o zamandan beri ABD tarafından yönetiliyor.

Danimarka Kraliyet Savunma Koleji'nden Doçent Marc Jacobsen, Ocak ayında BBC'ye yaptığı açıklamada Rusya ABD'ye füze gönderirse, nükleer silahlar için en kısa rota Kuzey Kutbu ve Grönland üzerinden olacaktır.

Bu nedenle Pituffik Uzay Üssü, ABD'nin savunmasında son derece önemli demişti.

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Mart ayında Pituffik Üssü'nü ziyaret ederek Grönland halkını ABD ile anlaşma yapmaya çağırdı.

Grönland; uranyum, demir ve nadir toprak mineralleri de dahil olmak üzere doğal kaynaklarıyla giderek artan bir ilgi görüyor .

Nadir toprak elementleri, akıllı telefonlar ve televizyon ekranları gibi birçok günlük teknoloji için gerekli 17 metalden oluşan bir grup.

Dünyanın en büyük işlenmemiş nadir toprak elementleri kaynaklarından bazılarının da Grönlandda olduğıuna inanılıyor.

Bölgede yakut ve safir yataklarının yanı sıra altın, platin, çinko ve kurşun yatakları ile potansiyel petrol ve doğalgaz kaynakları da bulunuyor.

Grönland, özerklik düzenlemeleri uyarınca kendi doğal kaynaklarını kontrol ediyor, ancak madencilik faaliyetleri sınırlı.

Adada şu anda yalnızca birkaç aktif maden var.

Grönland'ın uçsuz bucaksız büyüklüğü, sert iklimi ve geniş buz örtüsü nedeniyle bu kaynaklardan yararlanmak teknik olarak zorlu ve maliyetli.

Ancak, iklim değişikliğinin adanın bazı bölgelerindeki buzların erimesine neden olmasıyla bazı yataklara erişim kolaylaşabilir.

ABD GRÖNLAND’I SATIN ALMAK İSTEDİ Mİ?

ABD, 1946’da ve daha sonra 2019’da Grönland’ı satın alma fikrini gündeme getirdi.

Ancak bu girişimler Danimarka ve Grönland yönetimi tarafından reddedildi.

ABD NE İSTİYOR?

ABD Başkanı Donald Trump bir süredir ilhak etmeyi hedeflediği Grönland'ı yeniden gündeme getirerek, ülkesinin ulusal güvenliği açısından adaya ihtiyacı olduğunu söyledi.

Grönland'ın çok stratejik bir yer olduğunu belirten Trump adanın şu anda Rus ve Çin gemileriyle çevrili olduğunu iddia etti.

Grönland, egemenliğin ABD'ye devredilmesini içeren yaklaşımlarını reddetmişti.

Danimarka başbakanı Donald Trump'a Grönland'ı ele geçirme tehditlerine son vermesini söyledi.

Trump'ın açıklamalarından sonra Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen, ABD'nin Danimarka'ya ait hiçbir bölgeyi ilhak etme hakkı yoktur.

Tehdidi bırakın dedi.

Trump, aralık ayında da ABD'nin Louisiana eyaletinin valisi Jeff Landry'yi Grönland'a özel elçi olarak atamıştı.

TRUMP NEDEN GRÖNLAND'I İSTİYOR?

Donald Trump, Ocak 2025'te Beyaz Saray'a geri döndüğünden beri, Grönland'a olan ve uzun süredir devam eden ilgisini yeniden gündeme getirdi.

Trump ilgisine gerekçe olarak, Grönland'ın stratejik konumunu ve maden zenginliklerini gösteriyor.

ABD Başkanı, adada kontrolü sağlamak için güç kullanma ihtimalini dışlamayı reddetti.

Bu tavır geçmişten beri ABD ile yakın ilişkileri olan NATO müttefiki Danimarka'yı şoke etti.

Trump Bunu çözmemiz gerekecek.

Grönland'a ulusal güvenlik için ihtiyacımız var, madenler için değil dedi ve yakınlarda Kuzey Kutup Bölgesi sularındaki Çin ve Rus gemilerinin varlığını potansiyel tehdit olarak gösterdi.

Kuzey Kutup Enstitüsü'nün raporuna göre, Çin ve Rusya son yıllarda bölgede askeri kabiliyetlerini artırdı.

Raporda, ABD'nin bölgedeki daha fazla varlık göstermesi gerektiği belirtildi.

Trump, Grönland'ı satın alma fikrini ilk olarak başkanlığının ilk döneminde ortaya atmıştı.

Hem Danimarka hem de Grönland hükümeti 2019'da Grönland satılık değil diyerek bu teklifi reddetmişti.

Aslında, ABD'nin Grönland'a olan ilgisi yeni değil.

ABD, 1867'de Rusya'dan Alaska'yı satın aldı.

Daha sonra dönemin ABD Dışişleri Bakanı William H.

Seward, Danimarka'dan Grönland'ı satın almak için müzakereler yürüttü ama anlaşmaya varılamadı. 1946'da ABD, Grönland'ı ulusal güvenlik açısından hayati önemde görerek, bölgeyi satın almak için tekrar teklifte bulundu ve 100 milyon dolar (bugünkü değeri yaklaşık 1,2 milyar dolar) ödemeyi önerdi.

Danimarka bu teklifi de reddetti.