1-31 Ocak Serviks Kanseri Farkındalık Ayı... ‘Test yaptırmamak ve aşı olmamak önemli ihmaller’

Serviks kanseri kadın üreme organlarından biri olan uterusun (rahim) ‘rahim ağzı’ olarak tanımlanan ön bölgesinde ortaya çıkıyor.

Hastalığa insan papilloma virüsü (HPV) neden oluyor.

Düzenli taramalar ve koruyucu uygulamalar hastalığın ortaya çıkmadan önlenmesini sağlıyor. 1-31 Ocak Serviks Kanseri Farkındalık Ayı vesilesiyle jinekolojik onkoloji uzmanı Prof.

Dr.

İlkkan Dünder’le ve Pembe İzler Kadın Kanserleri Derneği Başkanı Seral Çelik’le konuştuk.‘Kanser olmadan tespit edilebilir’Prof.

Dr.

İlkkan Dünder◊ Serviks kanseri sadece kadınlarda görülen bir kanser tipidir.

Bunun nedeni serviksin ait olduğu uterusun sadece kadınlarda olmasıdır.

Serviks kanseri daha çok 50’li yaşlardaki kadınlarda görülse de 35 yaş civarında da ufak bir pik yaptığı tespit edilmiştir.

Dünyada her 2 dakikada 1 kadın maalesef serviks kanseri nedeniyle hayatını kaybediyor.◊ Nedeni kesinleşmiş bir kanser türüdür ve sorumlusu insan papilloma virüsüdür.

İnsandan insana, deri veya mukozayla; genellikle de cinsel yolla bulaşır.

HPV’nin 200’den fazla tipi vardır ancak bunlardan 15 tanesi yüksek riskli olarak tanımlanır.

Rahim ağzı kanseriyle de yüzde 100 ilintili olduklarını söyleyebiliriz.

Özellikle 16 ve 18 No’lu tipler rahim ağzı kanserlerinin 2/3’üne neden olur. 31, 33, 45, 52, 58 No’lu tipler de hastalığın yaklaşık yüzde 25’inden sorumlu kabul edilir.◊ Serviks kanseri sinsi seyreder.

İlk dönemde belirti vermeyebilir.

İlerleyen periyotlarda ilişki sonrası akıntı, düzensiz vajinal kanama gibi şikâyetler olabilir.

İleri evrelerdeyse kasık-bel ağrıları, kötü kokulu ve kanlı akıntılar, halsizlik, iştahsızlık ön plana çıkabilir.◊ Neredeyse tüm kanserler içinde hastalığı önceden tespit edebilecek bir tarama sistemi olan tek kanser türüdür.

Bu şekilde hastalık daha kansere dönüşmeden kontrol altına alınabilinir.

PAP smear testinde plastik bir fırçayla rahim ağzından bir sürüntü alınır ve hücre incelemeleri yapılır.

Aynı yöntemle gerçekleştirilen HPV testiyle de bu hastalık önceden fark edilerek gerekli önlemler alınabilir.◊ Günümüzde serviks kanserinden korunmak mümkün.

Birincil korunma, hastalığa neden olan HPV virüsü daha vücuda girmeden önce HPV aşısı yaptırmaktır.

Bu sayede olası virüsler yok edilir.

HPV aşısının genellikle 12-13 yaşlarında yapılmasını tavsiye ediyoruz.

Nedeni de cinsel aktivite başlamadan korunmayı sağlayabilmek.

Daha ileri yaşlarda da yapılabilir.

Ancak HPV aşısı ülkemizde ücretsiz değil.

Bir kişiye tek doz maliyeti 4.000 lira civarında.

İkincil korunma yöntemiyse hastalık başladıktan veya virüsü kaptıktan sonraki erken tespitler için uyguladığımız PAP smear testidir.

Doktor kontrollerine gitmemek, PAP smear testi yaptırmamak ve en önemlisi HPV aşısı olmamak bu hastalığa karşı yapılacak en önemli ihmallerdir.‘Maalesef yeterince bilinmiyor’Seral Çelik, Pembe İzler Kadın Kanserleri Derneği Başkanı◊ Tüm kanserlerde olduğu gibi rahim ağzı kanserinde de erken teşhis hayat kurtarıyor.

Aslında insan papilloma virüsünün kansere dönüşme süreci oldukça uzun; 10-15 yıl sürebiliyor.

Bu süreçte tarama testleriyle HPV’nin kansere dönüşmeden erkenden yakalanma şansı var.

PAP smear ve HPV DNA testleri, neredeyse pek çok sağlık kuruluşunda yapılıyor.

Ayrıca Sağlık Bakanlığı’na bağlı, ülkemizde Kanser Erken Teşhis Tarama ve Eğitim Merkezleri’nde (KETEM) ücretsiz tarama testlerine kolayca ulaşmak mümkün.◊ Pembe İzler Kadın Kanserleri Derneği olarak biz “Bilgi en büyük güçtür” dedik ve bir kampanya başlattık.

Kampanyada “HPV olsan, bilir miydin” sorusunu soruyoruz.

Çünkü insan papilloma virüsü maalesef yeterince bilinmiyor.

Çoğu kişi HPV’yi ilk kez duyuyor ya da bunu başka bir virüs sanıyor.

İşte bu yüzden özellikle kadında yol açtığı rahim ağzı kanseri hastalığının farkındalığını arttırmayı hedefliyoruz.

Nedenlerini, korunma yollarını ve tedavisini anlatıyoruz.

Uzmanlarımızla birlikte çeşitli söyleşiler düzenliyoruz.

Utancın değil, bilginin konuşulması gerektiğini anlatmak istiyoruz.