Haber Detayı
Aydınlar ve sanatçılar yapay zekâyı tartışıyor: Sanat insana özgü
Teori dergisinin başlattığı yapay zeka ve sanat tartışmasına katılan aydın ve sanatçılar yapay zekânın bir kişiliği olmadığı konusunda uzlaştı. Aydınlar yapay zekânın bir araç olarak kullanılabileceğini ancak tek başına herhangi bir sanat eseri üretemeyeceğini ifade etti.
Tüm dünyada kullanımı giderek yaygınlaşan yapay zeka araçları sanatsal üretimde de kendisine yer edinmeyi başardı.
Edebiyattan sinemaya kadar pek çok alanda yapay zeka araçları kullanılıyor.
Teori dergisi yapay zekâ ve sanat ilişkisini tartışmaya açmaya devam ediyor.
Türkiye’nin önde gelen aydın ve sanatçılarının katıldığı ankette şu sorulara yanıt arandı: İnsan talimatlarıyla birinci yazarı yapay zekâ olan bir metin sanat eseri olarak nitelendirilebilir mi?
Yapay zekânın estetik bir üretimini sanat olarak nitelendirebilir miyiz?
Yapay zekâ ile sanat yapılabilir mi?
Yapay zekâ ile üretilen bir eser sanat eseri kabul edilebilir mi? ‘YAPAY ZEKÂNIN ÜRETTİĞİ SANAT OLAMAZ’ Yapay zekânın bir kişiliğinin olmadığını dile getiren Kemal Ateş, “Yıllar önce kim bilir hangi yazarda okudum: Sanat hayatın, doğanın mizaç açısından görünümüdür.
Gerçek dünyada gördüklerimiz bir sanatçının kişilik özelliklerinden bir şeyler alarak sanata dönüşür.
Yapay zekânın mizacı yok, kişiliği yok.
Ürettiği sanat olamaz.
Ancak şu var ki sanatçı da yapay zekâdan farkını daha çok göstermek zorunda kalacak.” yanıtını verdi.
Usta şair Ataol Behramoğlu sanatsal yaratının sadece bir zekâ işi olmadığını belirtti.
Behramoğlu, yaratım süreçlerinde bilinç altı süreçlerin, sezgilerin, kişisel özelliklerin, ayrıntıların ve süreç içerisindeki olay ve ortamların etkili olduğunu dile getirdi: “Çok zaman önce Fransa izlenimlerimi yazarken Comédie Française başlıklı üç dizede şöyle demiştim: Olaylar ve eşyanın/ Yeri belirlenir/ Başla komutu verilir...
Sanatsal yaratı böyle bir şey değildir.
Yapay zekâ yoluyla birbirinin benzeri polisiyeler, erotik yada romantik vb. şeyler üretebilirsiniz. “Sanat yapıtı öylesine özgün, kişisel ve yapıldığı zamanın olayları ve ortamlarıyla öylesine ilgilidir ki tıpkısını sanatçının kendisi bile yaratamaz.
Kişisel yaşamların her biri, bütün ortak özelliklere karşın, ne kadar özgün ve biricikse, gerçek sanat yapıtı da öyledir.” ‘SANAT İSTEĞİ İNSANA ÖZGÜ BİR DUYGU’ Yazar Faruk Duman ise yapay zekânın bir araç olduğuna dikkat çekti.
Duman, şu yanıtı verdi: “Sanatsal çalışmaları yönetmek, sanat yapıtını üretmek de bazı araçlara gereksinim doğuruyor.
Ben yazı yaşamıma kalem kâğıtla başladım.
Sonra bir daktilom oldu.
Yazılarımı bilgisayarda yazmaya çok daha sonra geçtim.
Teknolojik aygıtlar, yani yazıyı bilgisayarda yazmak, orada onu kolayca düzeltmek, kolayca postalamak gibi işleri kolaylaştıran araçlar, kuşkusuz çok önemli.
Ama sonuç olarak bunlar sanatçının işlerini, zanaatını kolaylaştırıyor.
Yapay zekâ olanağı da öyle.
Ama bu araçlar bir sabah kalkıp kendi kendine bir at resmi çizmek istemiyor.
Sanat isteği insana özgü bir duygu.
O nedenle önemli olan o isteğin varlığını korumasıdır.” YAPAY ZEKÂNIN BİLİNCİ YOK Yücel Arzen Hacıoğulları ise yapay zekanın insanın tarihsel tecrübelerinden yoksun olduğunu kaydetti.
Hacıoğulları, şunları söyledi: “Hayır yapamaz!
En azından şimdilik… Adı YAPAY olarak kaldığı sürece… Çünkü insanın düşünce, yapma-etme faaliyetinin özündeki dürtüsüye sahip değil yapay zekâ.
İnsanın kendini yok etme, öldürme arzusuna. “Ferud’un, Yunan Mitos’undan hareketle; Thanatos’un kucağından Eros’unkine kurduğu Salıncak’tan habersiz!
Kendine başka, bambaşka, insanınkinden başka; ölüm ve yaşam-varlık ve yokluk ikileminden/birliğinden başka bir gerilim çıkaracak şeyin, şeylerin farkında değil henüz.” Prof.
Dr.
Aybike Serttaş yapay zekânın sanatsal pratik içinde kullanılabileceğini ancak yine de sanatı icra edenin insan olduğunu dile getirdi: “Bu çerçevede ‘yapay zekâ ile sanat yapılabilir mi?’ sorusuna verilecek yanıtın ayrımı önemlidir.
Yapay zekâ, bir ifade aracına indirgenerek (fotoğraf makinesi, kurgu yazılımı ya da dijital tasarım araçları gibi) insanın sanatsal pratiği içinde kullanılabilir.
Bu durumda sanat yapan hâlâ insandır; kavramsal çerçeveyi kurar, seçimleri yapar, üretimi bağlama yerleştirir, etik sınırları gözetir ve imzasıyla sorumluluğu üstlenir.
Yapay zekânın sanatı iddiası ise, bu öznel ve etik omurgayı ortadan kaldırır.”
