Haber Detayı
Trump yasaklamıştı. Ama ABD’nin İran’ı Claude ile vurduğu iddia ediliyor
Trump’ın “ulusal güvenlik riski” ilan ettiği Anthropic’in Claude modeli, yasağın üzerinden saatler geçmeden İran’a yönelik ABD hava saldırısında kullanıldı iddiası gündeme bomba gibi düştü. Washington’da teknoloji krizi büyüyor.
ABD Başkanı Donald Trump’ın yapay zeka şirketi Anthropic’i “ulusal güvenlik riski” olarak nitelendirmesinden yalnızca saatler sonra, şirketin Claude adlı yapay zeka modelinin İran’a düzenlenen geniş çaplı bir ABD hava saldırısında kilit rol oynadığı öne sürüldü.
ABD basınında yer alan yeni bir haber, Washington’da teknoloji ve savunma hattında yaşanan gerilimi gözler önüne serdi.Cuma günü Trump, federal kurumların Anthropic’in yapay zeka modellerini derhal kullanmayı bırakmasını emreden bir başkanlık kararnamesi imzaladı.
Kararın, şirketin askeri makamlara teknolojisinin “herhangi bir yasal amaçla” sınırsız kullanım hakkını vermeyi reddetmesinin ardından geldiği bildirildi.
Anthropic, bunun yerine etik sınırlamaların korunmasında ısrar etti.Ancak kararın mürekkebi kurumadan ABD Hava Kuvvetleri’ne ait jetlerin İran’daki hedeflere doğru yola çıktığı aktarıldı.
Konuya yakın kaynaklara göre United States Central Command sistemleri; istihbarat değerlendirmeleri yapmak, hedef belirlemek ve gerçek zamanlı muharebe senaryoları simüle etmek için Claude modelinden yararlandı.Pentagon ile Anthropic arasında derin ayrışmaTrump yönetimi ile Anthropic arasındaki gerilim yalnızca ticari bir sözleşme anlaşmazlığı değil.
Anthropic, OpenAI ve Google ile birlikte dünyanın önde gelen üç yapay zeka şirketinden biri olarak kabul ediliyor.
Şirket, “Constitutional AI” adını verdiği yaklaşım kapsamında modellerine demokratik ve etik ilkeler yerleştirdiğini savunuyor.Pentagon ile yürütülen büyük ölçekli bir sözleşme görüşmesinde Anthropic’in, insan denetimi olmadan tamamen otonom ölümcül kararlar alınmasına ya da kitlesel gözetim faaliyetlerine sistemlerinin entegre edilmesine izin vermediği iddia edildi.
Yönetim yetkilileri bu tutumu meydan okuma olarak değerlendirdi.
Savunma Bakanı Pete Hegseth ise şirketi, genellikle Huawei gibi hasım yabancı firmalar için kullanılan bir tanımlamayla “tedarik zinciri riski” olarak nitelendirdi.Anthropic geri planda kalırken rakipler hızla pozisyon aldı.
Haberlere göre OpenAI ve Elon Musk’ın şirketi xAI, yönetimle gizli ortamlarda kullanım için yeni anlaşmalar imzaladı.
Claude, karmaşık metin ve kod analizinde yüksek doğruluğa sahip bir model olarak görülüyor; ancak katı etik korumalarla sınırlandırılmış durumda.Buna karşılık xAI’ın Grok modeli daha esnek ve ideolojik kısıtları daha az bir yapı sunduğu iddiasıyla pazarlanıyor.
OpenAI da ABD Savunma Bakanlığı için birincil altyapı sağlayıcısı olma hedefi doğrultusunda GPT-4o modelinin askeri kullanımına yönelik genel yasağını kaldırdı.Savaş alanında yapay zeka dönemiUzmanlar, ABD ordusunun Claude’dan ayrılmasının “açık kalp ameliyatı” etkisi yaratabileceği uyarısında bulunuyor.
Modelin, ABD güvenlik operasyonlarını destekleyen veri analitiği şirketi Palantir Technologies sistemlerine derin biçimde entegre olduğu belirtiliyor.
Claude’dan tamamen vazgeçilmesinin en az altı ay süreceği, bu nedenle yönetimin kamuoyunda eleştirdiği bir aracı fiilen kullanmaya devam ettiği ifade ediliyor.Elbette savaş alanında yapay zeka kullanımı yeni değil.
ABD ordusu 1990’larda Körfez Savaşı sırasında DART lojistik sistemini devreye almıştı.
Modern dönüşüm ise 2017’de başlatılan ve video görüntülerinde nesne tespiti yapmayı amaçlayan Project Maven ile hız kazandı.İsrail tarafında ise Gazze’deki çatışmalar sırasında adı sıkça anılan “Habsora” ve “Lavender” sistemleri, büyük veri setlerini işleyerek hedef havuzları oluşturuyor.
Temel fark, İsrail sistemlerinin büyük ölçüde askeri teknoloji birimleri tarafından kurum içinde geliştirilmesi; ABD’nin ise özel ticari şirketlere yoğun biçimde bağımlı olması.
Bu durum, politika yapıcılar ile teknoloji firmaları arasında sürtüşmeye neden oluyor.Avrupa, yapay zeka düzenlemelerini sıkılaştırırken Çin, dil modellerini etki operasyonlarında devreye alıyor.
ABD ise hızlı bir teknolojik dönüşüm sürecinden geçiyor.
Tartışma artık yapay zekanın savaşı şekillendirip şekillendirmeyeceği değil.
Asıl soru, hayati kararları yönlendiren dijital sistemlere hangi değerlerin gömüleceği ve bu değerleri kimin belirleyeceği.
