Köprüler yaptılar gelip geçmeye

Biz geldiğimizde İsveç’i deniz yoluyla Danimarka’ya bağlayan Öresund Köprüsü henüz yapılmamıştı.

Malmö’den Kopenhag’a feribotla gidip geliyorduk.

Üç katlı feribotun ilk katlarında arabalar yer alırdı.

İkinci katlar yolculara ait oturma yerleriydi.

Restoran ve büfeler de oradaydı.

Teras katları ise eğlence yerleriydi.

Gençler dans eder, sere serpe uzanarak güneşlenirlerdi o katlarda.

Osman, Kenan ve Dursun’la günübirlik Kopenhag’a gider gelir, terasta kebap ısmarlamacasına pişti oynardık.

Maviliğini yitirmiş uçsuz bucaksız Baltık Denizi yosun kokardı.

Masalardaki yiyecek artıklarını kapmak için martılar uçuşurdu tepemizde.

Öresund Köprüsü yokken feribot yolculukları başka bir alemdi.

KOPENHAG’DA ALIŞVERİŞ Kopenhag, Malmö’den daha ucuz bir kentti o zamanlar.

Gazete ve televizyonlardan Danimarka’daki alışveriş merkezlerine ait reklam kampanyalarını izler; ucuzluk başladığında sırtımızda çantalar, ellerimizde pazar arabalarıyla feribotlara koşardık.

Marketlerden peynir, makarna, yağ, un, Kasap Ali Baba’dan et aldıktan sonra akşama İsveç’e dönerdik.

Bazen üç dört kişi birleşir, benzin giderlerine ortak olduğumuz araçlarımızdan birini ağzına dek gıda ürünleriyle doldurduktan sonra dönüşte gümrük engeline takılırdık.

Şeker, un, makarna torbaları, yağ, peynir tenekeleri ortalığa saçılır, yiyeceklerin arasına gümrük vergisi ödenmesi gereken alkol ve benzeri maddeleri saklayabileceğimiz kuşkusuyla araç didik didik aranırdı.

Bu beklemeler yüzünden çoğu zaman yetişmemiz gereken feribotu kaçırır, üç dört saat sonraki feribotu beklemek zorunda kalırdık.

Biz gelmeden önce, kış aylarında metrelerce kar yağarmış İsveç’e.

Malmö ile Kopenhag arasında deniz donarmış.

Buzkıran gemileri, buzları kırarak feribotlara, gemilere yol açarmış.

Güney İsveç’te, son yirmi yıldır doğru dürüst kış yüzü görmedik.

Şimdilerde kışlar, bizim Erzurum’dan, Sivas’tan daha hafif geçiyor.

Bazı kuş türleri kışın sıcak ülkelere gitmeyi unuttu.

Küresel ısınma, kuşları da şaşırttı.

ÖRESUND’DAN SONRA İsveç’le Danimarka’yı birbirine bağlayan Öresund Köprüsü’nün ulaşıma açılmasıyla anılarla yüklü feribot seferleri de sona erdi. 1995 yılında yapımına başlanan köprü, öngörülenden daha kısa bir sürede tamamlanarak 1 Temmuz 2000’de, Danimarka Kraliçesi II.

Margrethe ile İsveç Kralı XVI.

Carl Gustaf tarafından ulaşıma açıldı.

Tünel ve bağlantı yollarıyla birlikte köprü, yaklaşık 4 milyar Avro’ya mal oldu.

Yapımı, İsveç ve Danimarka’nın yüzde 50’şer paylarla ortak oldukları Flresundsbro Konsortiet adlı şirket aracılığıyla gerçekleştirildi.

İki ülke de projeye bütçelerinden nakit para koymak yerine, uluslararası piyasalardan şirket adına alınan düşük faizli krediye devlet garantisi verdiler.

Köprünün borçlarını geçiş ücretleriyle 2050 yılına dek ödemesi bekleniyor.

Borç bittikten sonra gelirler iki ülke arasında eşit olarak paylaşılacak.

Öresund Köprüsü’nün İsveç ayağında Malmö kenti, Danimarka ayağında ise başkent Kopenhag yer alıyor.

Köprü, Danimarka tarafında Kastrup Havalimanı’nın hemen yanına bağlanıyor.

Güney İsveç’te yaşayan bizler, geliş gidişlerimizi bu havalimanı üzerinden sağlıyoruz.

Bağlantılarıyla birlikte 15.9 kilometre uzunluğunda ve 204 metre yüksekliğindeki Öresund Köprüsü iki katlıdır.

Üst katta dört şeritli karayolu, alt katta ise çift hatlı demiryolu yer alıyor.

Köprünün denizin ortasında tünelle birleştiği yerde 4 kilometre uzunluğunda bir yapay ada bulunuyor.

Havaalanı’na yakınlığı nedeniyle uçak trafiğini engellememek için yollar ve tüneller, adadan sonra denizin altına alınmış.

Köprüden araçla geçiş yaklaşık 10-15 dakika, trenle 35 dakika sürüyor.

Sözün burasında, Öresund Köprüsü’nü bizim köprülerle kıyaslayıp keyfinizi kaçırmak yerine, neşeli türkümüzle bitirelim: “Köprüler yaptırdım gelip geçmeye/ Çeşmeler yaptırdım suyun içmeye/ Kavli karar ettim alıp kaçmaya/ Boşa kostaklanma (*), kostak değilsin karam.” --- * Kostak: Fiyakalı