Haber Detayı

Neden ayak parmaklarımızı ellerimiz gibi kullanamıyoruz?
Güncel chip.com.tr
04/01/2026 13:03 (2 gün önce)

Neden ayak parmaklarımızı ellerimiz gibi kullanamıyoruz?

El parmaklarımızla piyano çalabilirken ayak parmaklarımızın bu kadar "hantal" kalması bir tesadüf değil. Biyolojik antropologlar, dik yürümenin bedelini ve beynimizin parmaklarımıza ayırdığı o devasa "işlemci gücünü" açıkladı.

Eğer hayvanat bahçesine gittiyseniz ya da belgesel izlemeyi seviyorsanız, hayvan dostlarımızın ne kadar canlı ve hareketli olabildiklerini görmüşsünüzdür.

Hatta, bir maymunun yemeğini veya oyuncaklarını kavrarken ya da onları yuvası içerisinde taşırken ayaklarını da elleri gibi nasıl çevik bir şekilde tuttuğuna şahit olmuş olabilirsiniz.

Bazen o kadar etkileyici hareketler yapabiliyorlar ki, ister istemez bir kıskançlık hissetmemek elde değil.

Peki biz insanlar neden ayaklarımızı ellerimiz kadar rahat ve becerikli kullanamıyoruz?Aslında ayak parmaklarımızı tek tek oynatamayışımızın arkasında kas yapımıza, hatta beynimizin çalışma şekline kadar uzanan pek çok sebep var.

Şempanzelerle DNA’mızın %98,8’ini paylaşmamızdan dolayı onlarla oldukça yakın bir akrabalığa sahibiz.

Ancak onlarla yollarımızı ayırırken ayaklarımıza bambaşka görevler yükledi.Dik yürümenin bedeli: Denge mi, beceri mi?Çok eski atalarımız muhtemelen şempanzeler gibi hem kollarını hem de bacaklarını kullanarak hareket ediyordu.

Fakat zamanla iki ayak üzerinde yürümeye başladık.

Bu değişimle birlikte ayaklarımızın temel görevi, nesneleri kavramaktan çıkıp vücut ağırlığımızı taşımaya ve dengede kalmamızı sağlamaya dönüştü.

Dik yürürken devrilmemek, ayak parmaklarımızı tek tek oynatmaktan çok daha hayati bir önem kazandı.

Ellerimiz ise alet kullanmak, yazı yazmak veya bir enstrüman çalmak gibi hassas işler için özelleşti.İnsan ayağında 29, elinde ise 34 kas bulunuyor.

Ayak kaslarımızın çoğu, parmak uçlarında yükselmemizi, topuklarımızın üzerinde yürümemizi veya engebeli arazide dengede kalmamızı sağlıyor.

Ayak başparmağımız, yürürken bizi ileri ittiği için özel kaslara sahip olsa da diğer dört parmağımız aynı şansa sahip değil.

Bu dört parmak, baldırımızdaki ve ayak tabanımızdaki ortak kaslar tarafından aynı anda hareket ettiriliyor.

Bu yüzden parmaklarımızı topluca oynatabiliyoruz ama ellerimizdeki bağımsız hareket yeteneğine ulaşamıyoruz.Neden sadece kaslar da değilAyrıca mesele sadece kaslarla da sınırlı kalmıyor ve asıl komuta merkezi olan beynimize de bakmamız gerekiyor.

Beynimizdeki motor korteks, vücudumuza nasıl hareket etmesi gerektiğini söyleyen bir elçi gibi çalışıyor.

Ancak beynimiz, parmaklarımızı kontrol etmek için ayak parmaklarımıza kıyasla çok daha fazla nöron ayırıyor.

Yani parmaklarımızı hareket ettirmek için beynimiz çok daha detaylı talimatlar gönderiyor ve daha fazla “işlemci gücü” harcıyor. 

İlgili Sitenin Haberleri