Türkiye, Dünya Kupası'na ihracatçılarla katılacak

Nurdoğan A.

ERGÜNTürkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Başkan Vekili ve İstanbul De­mir ve Demir Dışı İhracatçı­lar Birliği (İDDMİB) Başka­nı Çetin Tecdelioğlu, ihracat­çılara “Muhakkak Fas’a gidin, orada derinleşin” çağrısı yap­tı. 2030’da Dünya Kupası’na ev sahipliği yapacak Fas’ın Türk firmaları için kaçırılmayacak bir ‘ihracat kapısı’ olduğunu vurgulayan Tecdelioğlu, Fas’ın bu süreçte sadece mal değil, proje ve hizmet de ithal edece­ğini hatırlatarak, inşaattan alt­yapıya, endüstriyel mutfaktan otel ekipmanlarına kadar bir­çok alanda fırsat bulunduğuna dikkat çekti.

Sadece organizas­yon için Fas hükümeti ve özel sektörün 15 ile 20 milyar dolar arasında bir bütçe yönetmesi öngörülürken, bu rakamın üze­rine eklenecek yan yatırım­larla 50-60 milyar dolarlık bir devlet yatırım ekosisteminin oluşacağı belirtiliyor.Avrupa’nın ‘en hızlı’ büyüyen kapısı RomanyaFas’ın yanı sıra Türk ihra­catçısı için ABD, Suriye ve Romanya pazarlarının da bi­rer fırsat kapısı olduğunu ifa­de eden Çetin Tecdelioğlu, son yıllardaki dinamizmi ile Ro­manya’nın Avrupa Birliği içe­risindeki stratejik pazarlardan biri haline geldiğini söyledi.

Her sektörde hızlı büyüme ve lojistik avantaj bulunduğun­dan bahseden Tecdelioğlu’na göre, Romanya sadece bir geçiş güzergahı değil, ‘derinleşilme­si’ ve mahalle bazlı operasyon yürütülmesi gereken hedef pa­zarlardan biri.“AB’de sokak sokak derinleşmek zorundayız”Avrupa Birliği pazarının Türkiye ihracatçısı açısından hala ‘en önemli’ saha olduğu­nu ve yüzde 7.8’lik bir büyü­me gösterdiğini aktaran Çetin Tecdelioğlu, şöyle devam etti: “Ancak AB’de hâlâ çok küçü­ğüz, orayı henüz ‘arka bahçe­miz’ haline getiremedik.

Anka­ra’ya, Kayseri’ye mal satar gi­bi Avrupa’nın tüm ülkelerinde mahalle mahalle, sokak sokak gezerek derinleşmemiz gere­kiyor.

Lojistik merkezler, de­polar kurmalı ve distribütör ağları oluşturmalıyız. ‘Just in time’ (anında hizmet) prensi­biyle, taşıma şirketleriyle pa­zarlık ederek hızlı hizmet vere­cek bir yapıya bürünmeliyiz.”“Avrupa pariteden dolayı bizi besliyor”2025 yılının tüm ihracatçı­lar için zorlu bir yıl olduğunu ancak 12 aylık verilere bakıl­dığında mal ihracatının 273,4 milyar dolar, hizmet ihracatı­mız ise yaklaşık 150 milyar do­lar seviyesinde gerçekleştiği­ni hatırlatan Tecdelioğlu, Tür­kiye’nin toplamda 400 milyar dolarlık bir ihracat hacmi­ne ulaştığını hatırlattı.Türki­ye’nin üretim gücünün küresel türbülanslara rağmen sürdü­ğünü vurgulayan Tecdelioğlu, “Sadece geçtiğimiz cuma yani 16 Ocak’ta Türkiye’nin mal ih­racatı 1 milyar 395 milyon do­lar olarak gerçekleşti.

Toplam­da 400 milyar dolarlık dev bir konvoyun içindeyiz” dedi.

Bu noktada parite ve Avrupa paza­rının önemine işaret eden Tec­delioğlu, “Geçen yıl bu zaman­lar 1.08 olan euro/dolar pari­tesi, bugün 1.17 seviyesinde.

Avrupa pariteden dolayı bizi besliyor” diye konuştu.Amerikan pazarında da ‘de­rinleşme’ çağrısı yapan Tecde­lioğlu, “Amerika yeni keşfetti­ğimiz bir pazar.

Bundan iki yıl öncesine kadar o pazarı bilmi­yorduk ama gittik, geldik, pa­zarı gördük.

Keşif bitti, şimdi yerleşme zamanı.

Bunun için de yüksek teknolojik ürünlere odaklanmamız lazım” diye ko­nuştu.Diğer taraftan Orta Do­ğu’nun tarihsel olarak Türki­ye’nin “arka bahçesi” olduğunu dile getiren Tecdelioğlu, ye­niden yapılanma sürecindeki Suriye’nin getireceği fırsatlara işaret etti.

Özellikle temel tü­ketim malları, yapı malzeme­leri ve hizmet sektörünün öne çıkan alanlar olduğunu kayde­den Tecdelioğlu, “Bölgedeki tüm sıkıntılara rağmen ticaret ateşeleri görev başında.

Yeni­den yapılanma sürecinde pa­zar yaratmak için heyecanın yüksek tutulması gerekiyor” değerlendirmesini yaptı.“2025 yılı bizi çok fazla yordu”İhracatçının son zamanlar­daki temel probleminin fiyat tutturamamak olduğunu söy­leyen Tecdelioğlu, bunun ana nedenini de artan işçilik ma­liyetlerine bağladı. 2022 Ocak ayından bugüne asgari ücretin yüzde 560 oranında arttığını dile getiren Tecdelioğlu, bu dö­nemde enflasyondaki artışın yüzde 367, dövizin ise yüzde 210 olduğunu belirtti. “Bunun arasındaki fark cebimizden gitti, öz kaynağımızı kaybettik” diyen Tecdelioğlu, şöyle devam etti: “Benim kendi şirketimde dahi maliyetteki payı yüzde 8 olan işçilik, bugün yüzde 24’e çıktı.Yüzde 24’lük işçilik payı ile nasıl üretip ihracat yapaca­ğım?

Hepimizde durum aynı.” Şirketlerin maliyetleri azalt­mak için işçi çıkarmaya gitti­ğini, bu kez de şirketin know how’ının kaybedildiğini dile getiren Tecdelioğlu, “2024’ün ikinci yarısı çok zordu ama 2025 bizi çok daha fazla yordu.

Artık farklılaşmak zorundayız.

Türkiye’nin dünya ticaretinde aldığı pay maalesef düşüyor.

Türkiye büyüyor ama dünya daha hızlı büyüyor” dedi.“İhracat yaparak fakirleşmeyelim”Türkiye’de 2025’in üçüncü çeyreğine kadar ihracatın GS­YH’ye katkısının negatif oldu­ğunu söyleyen Çetin Tecdeli­oğlu, “Yani ihracat yaparken ‘fakirleşmişiz.’ Bunun sebebi faiz yükü, kurların kârsızlığa götürmesi ve değer yaratama­mak.

Değer yaratmak için sa­vunma sanayii, sürdürülebilir­lik, yenilenebilir enerji ve nük­leer gibi katma değerli işlere odaklanmalıyız” dedi.

İhracatı tabana yayma konusuna da değinen Tecdelioğlu, 61 ihra­catçı birliğinin hemen hemen tamamında ihracatı ilk 3 fir­manın sırtladığını, bu dengeyi değiştirecek politikalar üret­mek gerektiğini vurguladı.“Olmayan parayı harcamaktan vazgeçmeliyiz”Türkiye’nin ihracatının art­tığını ama ithalatın daha da hızlı yükseldiğini dile getiren Tecdelioğlu, şunları söyledi: “İşin kötüsü tüketim malla­rında ithalatın daha fazla art­ması.

Tüketim malı dediğimiz kıyafet, marka ayakkabı, çan­ta, züccaciye gibi tükettiğimiz mallar.

Yani tüketim malında o kadar lüks yaşamaya başla­dık ki.

Yani olmayan, kazanma­dığımız parayı harcıyoruz.

Bu, arkasında da ciddi bir sosyal patlama ve çok ciddi sıkıntılar olacağının sinyalleri.”600 bin kişi imalat sektöründen çıktıİmalat sanayindeki iş gücü kaybının Ekim 2022’den Ekim 2025’e kadar 600 bin kişi olduğunu kaydeden Çetin Tecdelioğlu, “Giyim sektöründe 200 bin kişi, tekstilde 140 bin kişi, metal grubu imalatında 65 bin kişi iş değiştirmiş.

Sanayi üretimimiz düşüyor, ithalat artıyor. 600 bin kişi çıkmasına rağmen işsizlik rakamları yüzde 8.5’lerde kalıyor.

Çünkü imalattan çıkan hizmete gidiyor.

Bu da Türkiye’nin daha az üretim yapıyor demek.

Bu ülke için çok ciddi bir sıkıntı” dedi.Dış ticarette öne çıkan ürünlerTürkiye’nin ihraç ettiği ürünler-Çelik ve metal-Otomotiv ve yan sanayi-Tekstil ve hazır giyim-Kimyevi maddeler, plastik ham maddeleri ve temizlik ürünleri.-Makine ve elektrikli cihazlar, özellikle sanayi tipi makineler ve beyaz eşya.Fas’tan ithal edilen ürünler-Gübre ve fosfat, Fas dünyanın en büyük fosfat rezervlerine sahip.-Otomotiv, Fas’taki fabrikalarda üretilen bazı otomobil modelleri ve yedek parçalar.-Gıda ürünleri, konserve balık ve bazı tarımsal ürünler.“Euro ile satıp, dolar ile borçlanmalıyız”Parite şu anda 1,17 seviyelerinde olduğunu belirten Çetin Tecdelioğlu, “Şahsi öngörüm 1,24’leri, hatta küresel gerilimlerle 1,40’ları görebileceği yönünde.

Çin artık dolar yerine altına yatırım yapıyor, bu da doların uzun vadede ucuzlayabileceğine işaret ediyor.

Tavsiyem, malınızı euro ile satın ama borçlanırken dolar ile borçlanın” dedi.Konkordatoda 100 firmadan 3’ü kurtuluyorArtan konkordatolarla ilgili de değerlendirme yapan Çetin Tecdelioğlu, yapılan düzenleme ile artık konkordato süreçlerinin zorlaştırıldığını söyledi.

Düzenleme öncesi mekanizmadaki suiistimallere dikkat çeken Tecdelioğlu, “Artık eskisi gibi kolay konkordato alınamıyor.

Önceden yeminli mali müşavirinin verdiği bir raporla bir ayda konkordato çıkıyordu.

Artık o bitti.

Ama konkordatoya giden firmaların iflastan kurtulma oranı yüzde 3.

Yani 100 firma konkordato almışsa 3 tanesi bundan sağ salim çıkabiliyor” diye konuştu.