Her şeker tatlı değildir

Tatlı, beyaz, kokusuz, kristal yapılı.

Gözlerimizi kapatıp bunun hangi besin olduğunu düşünürsek aklımıza gelecek ilk yanıt ‘şeker’ olur.

Günlük dilde biraz daha özelleştirelim; ‘çay şekeri, toz şeker, küp şeker, beyaz şeker’.

Bilimsel terminolojide ‘sükroz, sakkaroz ya da bir diğer tanımıyla bir glukoz ve bir fruktoz molekülünün bir araya gelmesiyle oluşan bir çift şeker’.

Özünde şeker pancarının işlenmesiyle elde edilen, insan beslenmesinde belirli bir miktarın üzerinde sağlığı bozan, ve hatta bağımlılık yapabilen bir kaynak.

MEYVE VE BAL Beslenme kaynakları söz konusu olduğunda ‘şeker’ çoğu zaman tek bir kavram gibi düşünülür.

Oysa şekerin farklı türleri vardır ve bunların vücudumuz üzerindeki etkileri de birbirinden farklıdır.

Glikoz, başta beyin olmak üzere vücudumuzdaki hemen her hücrenin temel enerji kaynağı iken fruktoz daha dar bir metabolik çerçevede kullanılır.

Tıpkı doğal besin kaynaklarındaki yansımaları gibi; glikoz hemen her karbonhidrat kaynağında bulunurken, fruktoz doğal kaynaklarda daha nadir bulunur.

Doğamız ve besin kaynaklarımızın uyumu, yapay kaynaklardan daha üstündür.

Bu doğal fruktoz kaynakları meyveler ve baldır.

Özellikle taze meyveler; vitamin, mineral, posa ve antioksidan açısından zengin olduğu için dengeli beslenmenin önemli bir parçasıdır.

Fakat burada da önemli bir ayrım yapmak gerekir.

Doğal meyve içindeki fruktoz ile işlenmiş gıdalara eklenen fruktoz aynı şey değildir.

MISIR ŞURUBU DOĞAMIZA AYKIRI Günümüzde pek çok tüketime hazır paketli üründe ‘yüksek fruktozlu mısır şurubu’ adı verilen bir tatlandırıcı kullanılmaktadır.

Yüksek fruktozlu mısır şurubu doğal bir kaynak değildir.

Gazlı içecekler, hazır tatlılar, bazı soslar ve işlenmiş gıdalar bu şurubu çoğunlukla içerir.

Sorun da tam olarak burada başlar.

Fazla miktarda tüketilen fruktoz, karaciğer tarafından metabolize edildiği için yağlanma, insülin direnci ve vücut ağırlığı artışı gibi sağlık sorunlarıyla ilişkilendirilmektedir.

Yüksek fruktozlu mısır şurubu beyaz şekerden daha da tehlikelidir çünkü doğamız ve besin kaynaklarının arasındaki uyuma aykırıdır.

Bununla birlikte fruktozu tamamen hayatımızdan çıkarmaya çalışmak da doğru bir yaklaşım değildir.

Örneğin bir elma ya da bir avuç çilek tükettiğinizde yalnızca şeker değil, aynı zamanda birçok faydalı besin öğesi de alırsınız.

Bu nedenle, tekrar vurgulamak gerekirse meyve tüketimi, ölçülü olduğu sürece sağlıklı beslenmenin her zaman önemli ve değerli bir parçasıdır.

Doğamız ve besin kaynaklarımız ile uyumludur.

NE ŞEKERİ, SORGULAYIN Sağlıklı bir denge kurmanın anahtarı ise basittir: Doğal gıdaları tercih etmek ve işlenmiş ürünlerin tüketimini sınırlamak.

Meyveyi meyve olarak yemek, meyve aromalı şekerli içeceklerden çok daha sağlıklı bir seçenektir.

Ayrıca günlük beslenmede çeşitlilik sağlamak, porsiyon kontrolüne dikkat etmek ve gereksiz şeker tüketiminden kaçınmak uzun vadede büyük fark yaratır.

Bayram süresince tüketime hazır sunulan tatlıların ne şekerinden yapıldığını sorgulayın, tükettiğimiz her şekerin tadı gözlerimizi kapattığımızda aynı olsa da vücudumuzda oluşturdukları etkinin aynı olmadığını ve bazılarının daha zararlı olabileceğini unutmayın.

Mutlu bayramlar!