ABD tehditlerine üçlü meydan okuma

İran’daki yarı resmi haber ajansı Tesnim’e göre, her yıl İran, Rusya ve Çin arasında yapılan “Deniz Güvenlik Kuşağı” adlı tatbikat, bu yıl şubat ayı ortalarında Umman Denizi ve Hint Okyanusu’nun kuzeyinde icra edilecek.

Tatbikata, Devrim Muhafızları Ordusu Donanması ile Çin ve Rus Deniz Kuvvetleri unsurları katılacak.

Aralık 2019’da başlatılan tatbikat serisinin son fazı Mart 2025’te yapılmıştı.

Bu yıl ise tatbikatın ABD tehditlerinin yoğunlaştığı bir döneme denk gelmesi nedeniyle farklı mesajlar içerebileceği değerlendiriliyor.

HEDEF ORTAK ÇALIŞABİLİRLİĞİN GELİŞTİRİLMESİ Geçen yıllarda gerçek mühimmatın kullanıldığı ve fiili atış eğitimlerinin yapıldığı tatbikatta, üç ülke donanmasının kriz anlarında ortak çalışabilirliğinin geliştirilmesi hedeflenmişti.

Bu kapsamda tatbikat içinde korsanlar tarafından kaçırılan bir ticaret gemisinin kurtarılması, arama-kurtarma faaliyetleri yapılması ve daha karmaşık bir savaş ortamında deniz ulaştırma yollarının açık tutulması gibi çeşitli senaryolar işlenmişti.

İnsansız platformların filo ile eşgüdümlü çalışabilmesi için yeni taktik ve manevraların da denendiği tatbikatlarda, özellikle düşman insansız hava ve deniz araçlarına karşı etkin savunma yöntemleri geliştiriliyor.

ÇOK SAYIDA GÖZLEMCİ KATILIYOR Batı bloğuna karşı üç ülkenin ortak çıkarlarını koruma kararlığını gösteren bu tatbikat serisi, aynı zamanda Avrasya’nın kabiliyetlerini ortaklaştırması ve askeri etkileşimini derinleştirmesi bakımından dikkat çekiyor.

Tatbikatın yapıldığı bölge ise dünya petrol ticaretinin yüzde 20-25’inin geçişine refakat eden Hürmüz Boğazı’na yakınlığı nedeniyle küresel enerji güvenliğine özel bir vurgu yapıyor.

Bu nedenle tatbikata geçen yıllarda Azerbaycan, Irak, Kazakistan, Katar, Umman, Birleşik Arap Emirlikleri, Pakistan, Sri Lanka ve Güney Afrika dahil birçok ülkeden gözlemci katılmıştı.

Mart 2025’te, uluslararası deniz taşımacılığının korunması, korsanlık ve terörizmle mücadele ile su altı iletişim hatlarının savunulması gibi deniz güvenliği görevlerine odaklanılan tatbikatta, yaklaşık 15 savaş gemisi ile çok sayıda hava unsuru ve Özel Kuvvetler yer almıştı.

Bu yılki tatbikata katılacak personel ve gözlemci sayısı ise henüz kamuoyu ile paylaşılmadı.

ALTIN ÜÇGEN’DE MEYDAN OKUMA Tatbikat, Batı’nın diplomatik ve askeri baskısına karşı bir meydan okuma olarak yorumlanıyor.

Çin’in katılımı, önemli deniz rotalarında ticaret güvenliğini sağlama ve Kuşak-Yol Girişimi’ni güçlendirme yönündeki daha geniş bir stratejisiyle uyumlu görülüyor.

Batı’nın yaptırımlarıyla karşı karşıya olan Rusya da küresel erişim iddiasını sürdürürken, İran ABD/İsrail saldırganlığına karşı caydırıcı bir cephe siyaseti yürütüyor.

ABD Başkanı Donald Trump, 9 Mart 2025’te Air Force One uçağında Fox News ile yaptığı röportajda, bu üç ülkenin güç gösterisinden hiç endişe duymadığını belirterek ABD’nin hepsinden daha güçlü olduğunu iddia etmişti.

Ancak uzmanlar, bu üç ülkenin denizlerdeki işbirliğinin ABD’nin dengeleyemeyeceği bir ağırlık oluşturduğunu belirtiyor.

Umman Denizi ve Hint Okyanusu’nun kuzeyi, tarih boyunca dünyanın en önemli su yollarından biri oldu.

Bu deniz yolu, günümüzde özellikle “Altın Üçgen” olarak bilinen Hürmüz Boğazı, Malakka Boğazı ve Bab el-Mendeb Boğazı’nın güvenliğini sağlamak bakımından hayati bir rol üstleniyor.

İRAN HAZİRANDAN DAHA HAZIR İran, Çin ve Rusya üçlü tatbikata hazırlanırken ABD de Trump’ın tehditleri eşliğinde bölgeye askeri yığınak yapmayı sürdürüyor.

Geçen hafta Umman Denizi’ne gönderilen uçak gemisi görev grubunun ardından Doğu Akdeniz’e de muhripler sevk edildiği öğrenildi.

Ancak bölgedeki askeri yığınak hala daha ABD’nin Haziran 2025’te Natanz ve Fordo nükleer tesislerini vurduğu saldırısı sırasındakinin yarısı kadar.

İran Devrim Muhafızları Ordusu Komutan Yardımcısı Ahmed Vahidi de ABD donanmasının bölgede bulunmasını “psikolojik harekat” olarak değerlendirdi.

Mehr Haber Ajansı’na göre Vahidi, “Bu donanma gruplarının bölgede varlığı yeni bir durum değil.

Biz bunu düşmanın psikolojik harekatının bir parçası olarak değerlendiriyoruz ve buna itibar edilmemesi gerektiğini düşünüyoruz.” dedi.

İran ordusunun 12 Gün Savaşı’na göre daha hazır hale getirildiğini belirten Vahidi, “düşmanın tüm hareketlerinin tamamen kontrol ve gözetim altında” olduğunu kaydetti.